Το βιβλίο του Γιάνη κι οι συστάσεις στον Μακρόν

varoufakis.jpg

EUROKINISSI/ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ

16.10.2017, 20:58 | Ετικέτες:  Γιάνης Βαρουφάκης, βιβλίο, Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, ευρωζώνη,Γερμανία, Κριστίν Λαγκάρντ

Συντάκτης: 

Κώστας Μοσχονάς

Βρυξέλλες

Μεγάλες πιένες γνωρίζει το βιβλίο του Γιάνη Βαρουφάκη «Ενήλικες στο δωμάτιο» στην Ευρώπη. Η μεγάλη βελγική (φλαμανδόφωνη) εφημερίδα De Standaard , με τίτλο «162 τρελές ημέρες» γράφει χαρακτηριστικά: 

«Αυτή είναι μια κακή συμφωνία για σας Έλληνες πατριώτες».

Βρισκόμαστε στον Ιούνιο του 2015. Ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε είναι ξεκάθαρος απέναντι στον Γ. Βαρουφάκη. Εδώ και μήνες ο Γερμανός υπουργός  Οικονομικών ‘έχει βάλει το μαχαίρι στο λαιμό’ της Ελλάδας. Απαιτεί από τη νέα ελληνική κυβέρνηση του ακροαριστερού Α. Τσίπρα να συμφωνήσει με ένα νέο πακέτο λιτότητας και απορρίπτει ασυζητητί κάθε πρόταση για  αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους.

Όταν όμως ο Βαρουφάκης τον ρωτάει  εάν ο ίδιος θα υπέγραφε ένα τέτοιο κείμενο (Μνημόνιο) σε περίπτωση που ήταν στη θέση του, ο Σόιμπλε δεν διστάζει να απαντήσει: «Όχι, ως πατριώτης δεν θα έκανα ποτέ κάτι τέτοιο».

Πρόκειται για ένα από τα πολλά στιγμιότυπα που περιγράφει ο Βαρουφάκης από την πεντάμηνης διάρκειας θητεία του στην ευρωπαϊκή πολιτική σκηνή. Διαρκώς συναντά αντιπάλους, οι οποίοι παραδέχονται ότι ούτε εκείνοι θα κατάφερναν να βγάλουν την Ελλάδα από την κρίση. Τόσο η Κριστίν Λαγκάρντ όσο κι ο Πιέρ Μοσκοβισί εκμυστηρεύονται σε προσωπικές συνομιλίες τους ότι οι λύσεις που προτείνει η τρόικα δεν πρόκειται να αποδώσουν καρπούς.

Ωστόσο κατά τη διάρκεια των επίσημων συνεδριάσεων δεν μεταβάλλουν τις απόψεις τους ούτε κατά ένα χιλιοστό προς την κατεύθυνση που επιθυμεί ο Βαρουφάκης. Αποδεικνύεται λοιπόν για μια ακόμα φορά ότι στην πολιτική δεν αρκεί να  έχεις δίκιο αλλά πρέπει να είσαι και σε θέση και να το κατοχυρώσεις. 

Στο σημείο αυτό ο Βαρουφάκης, με τα μεγάλα λόγια του, δεν κατάφερε το παραμικρό. Όποιος διαβάζει όμως το βιβλίο του αναρωτιέται εάν κάποιος με χαμηλότερο προφίλ θα είχε καταφέρει τελικά κάτι περισσότερο. Επί πέντε μήνες αποδείχτηκε αδύνατο να γίνει μια συζήτηση ‘έξω από τα  δόντια’ με την τρόικα, η οποία ήθελε πάση θυσία να αποτρέψει το ενδεχόμενο οι εχθροί της λιτότητας στην Ευρώπη και αλλού, να αισθανθούν δικαιωμένοι:

«Έπρεπε να φανούμε αυστηροί με τους Έλληνες διότι βρισκόταν στα σπάργανα μια ελληνική Άνοιξη», δήλωσε με κάθε ειλικρίνεια ο Σλοβάκος υπουργός Οικονομικών μέσω twitter. Στο ίδιο μήκος κύματος και ο Σόιμπλε το διατύπωσε ακόμα πιο ωμά: «Δεν  μπορούμε να επιτρέψουμε οι εκλογές να αλλάξουν την οικονομική  πολιτική».

Ο Βαρουφάκης έμεινε μόλις 162 μέρες υπουργός. Πείστηκε από τον Α. Τσίπρα να αφήσει την πανεπιστημιακή κοινότητα, προκειμένου να κατέλθει στην πολιτική. Με τον τρόπο αυτό ο Έλληνας οικονομολόγος θα είχε την ευκαιρία να μετουσιώσει σε πράξη τις ιδέες του για αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους και να απαλλάξει τη χώρα του από τον βραχνά της λιτότητας.

Τα πράγματα όμως, εξελίχθηκαν εντελώς στραβά. Κάπου στα μισά της υπουργικής του θητείας ο Βαρουφάκης έχασε την εμπιστοσύνη του πρωθυπουργού του. Όταν οι διαπραγματεύσεις με την τρόικα οδηγήθηκαν σε αδιέξοδο, ο Τσίπρας έβαλε στην άκρη το μπαζούκα και εγκατέλειψε τις απειλές του περί Grexit.

Αυτή ήταν η κρίσιμη καμπή όπου σφραγίστηκε η μοίρα της Ελλάδας, πιστεύει ο Βαρουφάκης ο οποίος ήθελε να συνεχίσει την παρτίδα πόκερ. Έφυγε από την κυβέρνηση ακριβώς μια μέρα αφότου ο Τσίπρας, με ανεύθυνο τρόπο, συνθηκολόγησε.

Έκτοτε ο Βαρουφάκης προσπάθησε να ξεκινήσει μια πολιτική συζήτηση σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Αυτό υπήρξε ενδιαφέρον. Όμως, εξαιτίας τόσο των δικών του λαθών όσο και του ναρκισσισμού του, γρήγορα διακωμωδήθηκε από τους συνομιλητές του στις Βρυξέλλες.

Κάποια στιγμή η Λαγκάρντ δήλωσε ότι οι συζητήσεις στο δωμάτιο θα ήταν πιο εύκολες εάν γινόντουσαν μεταξύ ενηλίκων. Εκείνη ήταν η στιγμή που ο Βαρουφάκης συνέλαβε τον τίτλο του βιβλίου του «Ενήλικες σε ένα δωμάτιο». Στο εν λόγω βιβλίο ο Βαρουφάκης αποδεικνύει ότι διαθέτει μια εξαιρετική πένα. Έγραψε ένα συναρπαστικό θρίλερ με έντονο σασπένς ακόμα κι αν το τέλος είναι γνωστό, ενώ δεν λείπουν οι στιγμές όπου ξεδιπλώνει το χιούμορ του.

Το βιβλίο του Βαρουφάκη είναι κάτι περισσότερο από ένα ξεκαθάρισμα προσωπικών λογαριασμών. Δίνει κυρίως μια μοναδική ματιά για το τι συμβαίνει πίσω από τις κλειστές ευρωπαϊκές πόρτες. Σίγουρα είναι μια  ‘χρωματισμένη’ ματιά, την οποία όμως ευελπιστούμε ότι αργότερα θα έλθουν να συμπληρώσουν κι άλλες μαρτυρίες. Ο Βαρουφάκης όμως διαθέτει ένα σημαντικό πλεονέκτημα: μπορούσε να παραθέσει μαρτυρίες από τις  συνεδριάσεις που ηχογραφούσε με το κινητό του τηλέφωνο.

Προς το πρόσωπο του Σόιμπλε δείχνει σεβασμό. Μπορεί ο Γερμανός να του έκανε τη ζωή δύσκολη, το έκανε όμως ανοιχτά και δημόσια. Εξομολογήθηκε κάποια στιγμή στον Βαρουφάκη ότι θα προτιμούσε να δει τη Ελλάδα εκτός ευρωζώνης, αλλά ότι δυστυχώς η Γερμανίδα  καγκελάριος Μέρκελ δεν συμμεριζόταν την άποψή του αυτή.

Και για τη Λαγκάρντ, ο Βαρουφάκης δείχνει μια κάποια επιείκεια, όπως και για τον Εμανουέλ Μακρόν που υπήρξε την περίοδο εκείνη υπουργός Οικονομικών. Δεν υπήρξε όμως το ίδιο ‘μαλακός’ και με άλλους ομολόγους του.

Ο Μοσκοβισί προσπάθησε αρκετές φορές να παρέμβει πυροσβεστικά, αλλά τόσο ο Σόιμπλε όσο και ο σημαντικότερος ανθυπασπιστής του Γερούν Ντάισελμπλουμ του ‘έκοψαν τη φόρα’, κάτι που υπήρξε πολύ επώδυνο. Από τον Τσίπρα πάντως εμφανίζεται πολύ απογοητευμένος, ενώ για τον Ντάισελμπλουμ επιφυλάσσει τα πλέον φαρμακερά του βέλη: Σε καμιά στιγμή ο σοσιαλδημοκράτης πολιτικός δεν έτεινε χείρα βοηθείας προς τους Έλληνες, επιλέγοντας συνεχώς να παίρνει το μέρος του Σόιμπλε.

Για τις αλλόκοτες πιρουέτες των Ελλήνων διαπραγματευτών έχουν γραφεί πολλά. Αλλά και η στάση των αντιπάλων τους στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων προκαλεί πολλά ερωτηματικά. Η αλαζονεία των Ευρωπαίων τεχνοκρατών είναι παροιμιώδης.
Ευρωπαίοι μανδαρίνοι που δεν έχουν καν εκλεγεί, δεν ορρωδούν προ ουδενός, προκειμένου να ταπεινώσουν δημοκρατικά εκλεγμένους Έλληνες υπουργούς.

Και όταν ο Τσίπρας και ο Βαρουφάκης κατάφεραν να εξασφαλίσουν 1,5 δισ. ευρώ από τους Κινέζους για να καλυφθεί η διαφορά, το Βερολίνο έσπευσε να ασκήσει βέτο, ζητώντας από το Πεκίνο, σύμφωνα με τον Βαρουφάκη, να μην ανακατεύεται, ενόσω συνεχίζονται οι διαπραγματεύσεις. Και τούτο διότι η πίεση προς τους Έλληνες δεν έπρεπε να μειωθεί, ακόμα κι αν αυτό έκανε τον ελληνικό πληθυσμό ‘να ματώσει.’

Συμπέρασμα; Σε αυτό το μεγάλο ‘παιχνίδι ισχύος’ που εκτυλίχθηκε, θα έπρεπε κι άλλοι πρωταγωνιστές να είναι δακτυλοδεικτούμενοι και όχι  μόνο εκείνοι που φορούσαν δερμάτινα τζάκετ και είχαν μηχανή.

Εξάλλου, ο Γ. Βαρουφάκης σε συνέντευξη στο Euractiv συστήσει στον Εμανουέλ Μακρόν να ακολουθήσει την πολιτική της «άδειας καρέκλας» στην Ε.Ε., όπως ο στρατηγός ντε Γκολ, αν και ο σημερινός Γάλλος πρόεδρος «έχει ήδη χάσει, έχει υποτιμηθεί από τη Γερμανία».

ΕφΣυν

Eurostat: Φτωχοί ένας στους τρεις Έλληνες το 2016

greece-bailout-630.jpg

AP Photo/Petros Giannakouris

16.10.2017, 15:19 | Ετικέτες:  φτώχεια, Ελλάδα, κρίση, ευρωζώνη

Συντάκτης: 

efsyn.gr

Σε συνθήκες φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού ζουν πάνω από ένας στους τρεις κατοίκους στην Ελλάδα και κατά μέσο όρο ένας στους τέσσερις στην Ε.Ε., σύμφωνα με τα στοιχεία του 2016 που έδωσε σήμερα στη δημοσιότητα η Eurostat.

Συγκεκριμένα, στην Ελλάδα το 2016 βρισκόταν αντιμέτωπο με τον κίνδυνο της φτώχειας ή του κοινωνικού αποκλεισμού το 35,6% του πληθυσμού (3,8 εκατ. άνθρωποι) έναντι 28,1% το 2008.

Στην Ε.Ε. το αντίστοιχο ποσοστό έπεσε το 2016 στο 23,4% (117,5 εκατ. άνθρωποι), κάτω από τα επίπεδα του 2008 (23,7%).

Σύμφωνα με τη Eurostat, ένας άνθρωπος βρίσκεται σε κατάσταση φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού όταν αντιμετωπίζει μία ή περισσότερες από τις παρακάτω προβληματικές καταστάσεις: είτε θεωρείται φτωχός (δηλαδή έχει εισοδήματα μικρότερα του 60% του μέσου εθνικού εισοδήματος) είτε ζει σε κατάσταση ένδειας (δηλαδή στερείται βασικά καταναλωτικά αγαθά, ή αδυνατεί να αντεπεξέλθει σε στοιχειώδεις οικονομικές υποχρεώσεις) είτε ζει σε οικογένεια αντιμέτωπη με τον κίνδυνο της ανεργίας (δηλαδή σε οικογένεια που κανένα μέλος της δεν έχει «κανονική δουλειά»).

Ως προς την Ελλάδα, σε συνθήκες φτώχειας βρίσκεται το 21,2% του πληθυσμού, σε συνθήκες ένδειας το 22,4%, ενώ ζει σε οικογένεια αντιμέτωπη με τον κίνδυνο της ανεργίας το 17,2% του πληθυσμού. Τα αντίστοιχα μέσα ποσοστά στην Ε.Ε. είναι 17,3%, 7,5% και 10,4%.

Γενικότερα, σε χειρότερη κατάσταση από την Ελλάδα, αναφορικά με το ποσοστό του πληθυσμού που θεωρείται ότι βρίσκεται σε κατάσταση φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού, είναι η Βουλγαρία (40,4%) και η Ρουμανία (38,8%).

Στον αντίποδα (με ποσοστά μικρότερα του 20%) βρίσκονται η Τσεχία (13,3%), η Φινλανδία (16,6%), η Δανία (16,7%) και η Ολλανδία (16,8%), η Αυστρία (18%), η Σλοβακία (18,1%), η Γαλλία (18,2%), η Σουηδία (18,3%), η Σλοβενία (18,4%), η Γερμανία και το Λουξεμβούργο(19,7%),

Η μείωση του αριθμού των ατόμων που κινδυνεύουν από τη φτώχεια ή τον κοινωνικό αποκλεισμό στην ΕΕ αποτελεί έναν από τους βασικούς στόχους της στρατηγικής «Ευρώπη 2020».

http://tvxs.gr/news/eyropi-eop/ta-xrimata-apo-ta-omologa-den-dothikan-stin-ellada-gia-na-pesei-o-tsipras

Τα απεχθή κέρδη της ΕΚΤ εις βάρος του ελληνικού λαού

Ο Μάριο Ντράγκι αναγνώρισε πως οι ευρωπαϊκές κεντρικές τράπεζες της Ευρωζώνης συσσώρευσαν κέρδη ύψους 7,8 δις ευρώ χάρη στα ελληνικούς ομόλογα που η ΕΚΤ αγόρασε κατά τα έτη 2010-2012 στα πλαίσια του προγράμματος (Securities Markets Programme)[1]. Σε αυτά προστίθενται και άλλα ποσά, για τα οποία δεν μιλά ο πρόεδρος της ΕΚΤ: τα κέρδη που πραγματοποίησαν οι ίδιες αυτές τράπεζες στα πλαίσια των επονομαζόμενων "ANFA" (Agreement on Net Financial Assets) αγορών.

 

Eric Toussaint

Κυριακή 15 Οκτωβρίου 2017
Δημοσίευση: 21:03:09

Σχολίασε

Αν θέλετε να κάνετε tweet ένα μέρος του κειμένου απλά επιλέξτε το και θα εμφανιστεί αυτόματα το εικονίδιο του twitter. Κάντε ένα κλικ πάνω του και είστε έτοιμοι...

 ΑΚΟΥ ΤΗΝ ΕΙΔΗΣΗ

 

 Alexandros Michailidis / SOOC

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

 

 

του Eric Toussaint

Η Γερμανία, για παράδειγμα, αποκομίζει πάνω από 1,3 δις ευρώ κέρδη χάρη στο διμερές της δάνειο προς την Ελλάδα[2]. Η Γαλλία, από την πλευρά της, δεν πάει πίσω. Πρέπει να συνυπολογίσουμε και την οικονομία που έκαναν οι κυρίαρχες χώρες της Ευρωζώνης όσον αφορά την αναχρηματοδότηση των δημοσίων χρεών τους: η κρίση που έπληξε την Ελλάδα και τις άλλες χώρες της περιφέρειας οδήγησε σε φυγή των δανειστών σε όφελος των πιο πλούσιων χωρών της ευρωζώνης που, συνεπώς, ωφελήθηκαν από μια πτώση του κόστους των δανείων τους.

Στην περίπτωση της Γερμανίας, μεταξύ 2010 και 2015, η εξοικονόμηση φαίνεται πως ανέρχεται σε 100 δις ευρώ[3]. Τέλος, στα πλαίσια της Ποσοτικής χαλάρωσης (Quantative easing - QE), η ΕΚΤ αγόρασε ομόλογα γερμανικού δημοσίου ύψους 400 δις ευρώ, τις περισσότερες φορές με μηδενική ή αρνητική απόδοση. Η ΕΚΤ αγόρασε επίσης ομόλογα του γαλλικού δημοσίου για ποσό λίγο μικρότερο των 400 δις ευρώ. Αυτές οι αγορές γερμανικών ή γαλλικών ομολόγων δεν της αποφέρουν τίποτε, ενώ τα ελληνικά ομόλογα που κατέχει για ποσό δέκα φορές μικρότερο, της απέφεραν 7,8 δις ευρώ. Καθένας μπορεί να απαντήσει στην ερώτηση του ποιος ωφελείται αυτής της πολιτικής της ΕΚΤ.

Ο μηχανισμός είναι ανελέητος: κάθε φορά που ένα μέρος των κερδών της ΕΚΤ επί ελληνικών ομολόγων μεταβιβάστηκε στην Αθήνα, το ποσό ξαναέφυγε αμέσως προς τους πιστωτές για την αποπληρωμή του χρέους.Πρέπει να μπει τέλος σε αυτήν την λεηλασία. Τα κέρδη που αποκόμισε η ΕΚΤ εις βάρος του ελληνικού λαού πρέπει να επιστραφούν στην Ελλάδα και να χρησιμοποιηθούν στο σύνολό τους για την χρηματοδότηση κοινωνικών δαπανών για την ανακούφιση των δραματικών επιπτώσεων των πολιτικών που επιβάλλει η τρόικα και για να γίνει επανεκκίνηση της απασχόλησης. Το χρέος που απαιτείται από την Ελλάδα πρέπει να διαγραφεί, διότι είναι αθέμιτο, απεχθές, παράνομο και μη βιώσιμο. Αυτό απέδειξε η Επιτροπή αλήθειας δημόσιου χρέους που σύστησε η πρόεδρος της Ελληνικής Βουλής, το 2015[4]. Το σημερινό μνημόνιο πρέπει να καταργηθεί.

Ας επανέλθουμε στην πολιτική της ΕΚΤ σχετικά με την Ελλάδα.

Πράξη 1η: Ο ρόλος της ΕΚΤ στο πρώτο μνημόνιο, το 2010

Η ΕΚΤ, υπό την διεύθυνση του Ζαν-Κλωντ Τρισέ (με στενές επαφές με τις τράπεζες[5]), παρενέβη έχοντας ως κύρια ανησυχία να περιορίσει όσο το δυνατόν περισσότερο τις απώλειες των ιδιωτικών γαλλικών, γερμανικών, ιταλικών και του Benelux (Βέλγιο, Ολλανδία, Λουξεμβούργο) τραπεζών που ήταν ιδιαίτερα εκτεθειμένες τόσο στον ελληνικό ιδιωτικό όσο και στον ελληνικό δημόσιο τομέα.

Σε αντίθεση με όσα εκθέτει με περισσή φροντίδα το κυρίαρχο αφήγημα, το κύριο πρόβλημα ετίθετο από τις ελληνικές ιδιωτικές τράπεζες, στο χείλος της αφερεγγυότητας, των οποίων η ενδεχόμενη πτώχευση αποτελούσε σοβαρή απειλή για τις γαλλικές, γερμανικές, ιταλικές τράπεζες και αυτές του Benelux [6] που ήταν οι δανειστές τους και, σε ορισμένες περιπτώσεις, οι ιδιοκτήτες τους.

Κατά την επεξεργασία του μνημονίου του Μάη του 2010, η ΕΚΤ αρνήθηκε να προχωρήσει σε μείωση του ελληνικού δημόσιου χρέους ενώ, συνήθως, ένα λεγόμενο σχέδιο «διάσωσης» συνοδεύεται από αναδιάρθρωση χρέους. Η ΕΚΤ αρνούνταν την προοπτική αυτή διότι ήθελε να δώσει στις ξένες τράπεζες των κυρίαρχων χωρών της ευρωζώνης τον χρόνο να μειώσουν την έκθεσή  τους στο δημόσιο χρέος.

Το ΔΝΤ, με διευθυντή τον Ντομινίκ Στρως-Καν, ο ίδιος με στενές επαφές με το τραπεζικό λόμπυ, υιοθέτησε την ίδια θέση με αυτήν της ΕΚΤ. Η κυβέρνηση του σοσιαλιστή Γιώργου Παπανδρέου είχε κι εκείνη ως κύρια ανησυχία την προάσπιση των συμφερόντων των ελλήνων τραπεζιτών και ήταν ευνοϊκή προς το λεγόμενο σχέδιο «διάσωσης» που θα έφερνε μερικές δεκάδες δις ευρώ για την ανακεφαλαίωσή τους, αλλά και την αποφυγή μιας μείωσης του ελληνικού δημόσιου χρέους που θα είχε πλήξει τους τραπεζίτες αφού κατείχαν οι ίδιοι ελληνικούς τίτλους.

Η δεύτερη θεμελιώδης διάσταση του προσανατολισμού που επέλεξαν οι κύριοι πρωταγωνιστές που εφάρμοσαν το μνημόνιο, είναι η θέληση να εφαρμόσουν μια θεραπεία σοκ στην Ελλάδα: ριζική πτώση των μισθών και των συντάξεων, ριζικές προσβολές των εργατικών κοινωνικών δικαιωμάτων, βίαιη επιτάχυνση των ιδιωτικοποιήσεων, κλπ. Αλλά και εγκατάλειψη της άσκησης κυριαρχίας από πλευράς της Ελλάδας ως κράτους και μετατροπή του Κοινοβουλίου σε αίθουσα καταγραφής των αποφάσεων που λήφθηκαν από τους πιστωτές. Τέτοιοι στόχοι δεν αποτελούν κατά κανέναν τρόπο μέρος της εντολής της ΕΚΤ, γεγονός που δεν την εμπόδισε να παρέμβει σε πολλές χώρες με τον ίδιο τρόπο (στην Ιρλανδία, μερικούς μήνες αργότερα, στην Ιταλία επίσης, χωρίς να ξεχνούμε την Πορτογαλία και την Κύπρο).

Περίληψη της 1ης πράξης: η ΕΚΤ παρεμβαίνει 1) αρνούμενη την μείωση του ελληνικού χρέους, ώστε να προστατέψει τα συμφέροντα των ξένων και των ελλήνων ιδιωτών τραπεζιτών και 2) ως μέλος της τρόικας που οργανώνει την αντικατάσταση των ιδιωτών πιστωτών από δημόσιους πιστωτές (δηλαδή, σε πρώτη φάση, τα 14 κράτη της ευρωζώνης, για ποσό ύψους 53 δις ευρώ και το ΔΝΤ για ποσό 30 δις ευρώ).

Πράξη 2η: η ΕΚΤ επιτρέπει στις μεγάλες ιδιωτικές τράπεζες να αποδεσμευτούν πλεονεκτικά από την Ελλάδα

Για να βοηθήσει τις ξένες τράπεζες να μειώσουν σημαντικά την έκθεσή τους στο ελληνικό χρέος, η ΕΚΤ ξεκινά το πρόγραμμα SMP μέσω του οποίου προχωρά σε μαζικές αγορές στην δευτερεύουσα αγορά ελληνικών ομολόγων. Η ΕΚΤ αγοράζει ελληνικά ομόλογα από τραπεζικούς οργανισμούς που θέλει να προστατέψει (έτσι, αγοράζει κατά προτεραιότητα, από τις BNP Paribas, Crédit Agricole, Société Générale, BPCE, Hypo Real, Commerzbank, Dexia, ING, Deutsche Bank…).

Τι θα είχε συμβεί αν η ΕΚΤ δεν είχε εφαρμόσει το πρόγραμμα SMP; Οι ελληνικοί τίτλοι θα είχαν φθάσει σε ένα κατώτατο επίπεδο της τάξης του 20% της ονομαστικής τους αξίας. Όμως, οι μαζικές αγορές της ΕΚΤ διατήρησαν την τιμή τους σε ένα αφύσικα υψηλό επίπεδο (της τάξης του 70 %). Κατά συνέπεια, χάρη στην ΕΚΤ, οι ιδιωτικές τράπεζες περιόρισαν τις απώλειές τους κατά τη στιγμή μεταπώλησης των τίτλων. Ενώ η ΕΚΤ υποτίθεται πως δεν πρέπει να εμποδίζει την ελεύθερη λειτουργία των δυνάμεων της αγοράς, η παρέμβασή της είχε ως συνέπεια μια στρέβλωση των τιμών επαναγοράς των τίτλων, διατηρώντας τις σε επίπεδο τεχνητά υψηλό.

Η παρέμβαση αυτή, ήταν ευνοϊκή για το ελληνικό Κράτος; Το γεγονός ότι η τιμή ενός τίτλου στη δευτερεύουσα αγορά διατηρούνταν στα 70% αντί να πέσει στα 20%, δεν βελτιώνει την κατάσταση του οφειλέτη, διότι πρέπει να πληρώσει ακριβώς το ίδιο ποσό, από πλευράς τόκων, που υπολογίζονται βάσει της ονομαστικής αξίας. Στην λήξη του τίτλου, πρέπει να καταβάλλει 100% της ονομαστικής αξίας. Μπορούμε να προχωρήσουμε ακόμη πιο μακριά τον συλλογισμό: αν οι τίτλοι του Κράτους αγγίξουν ένα κατώτατο όριο, μπορεί να προτείνει την επαναγορά τίτλων με ένα κούρεμα και να θέσει τέλος στην καταβολή των τόκων (αυτό πέτυχε ο Ισημερινός το 2009, επιβάλλοντας ένα κούρεμα της τάξης του 70%[7]).

Πράξη 3η: η ΕΚΤ ωφελείται της αναδιάρθρωσης του ελληνικού χρέους τον Μάρτιο του 2012 και συμπεριφέρεται ως αρπακτικό ταμείο (vulture fund)

Το 2011, η ΕΚΤ ετοιμάζει ενεργά μια αναδιάρθρωση αναφέροντας ότι θα αρνηθεί να συμμετάσχει εφόσον  είναι προνομιακός δανειστής (πιστωτής senior). Η αναδιάρθρωση αυτή ετοιμάστηκε σε στενή συνεργασία με τις ιδιωτικές τράπεζες των Κρατών του κέντρου της ευρωζώνης (και, ειδικότερα, με τον Ζαν Λεμιέρ της BNP[8]). Τον Νοέμβρη του 2011, η τρόικα απαλλάσσεται από τον Παπανδρέου, αφού αυτός αναφέρθηκε διστακτικά στην δυνατότητα να προκαλέσει ένα δημοψήφισμα σχετικά με την επερχόμενη αναδιάρθρωση. Η κυβέρνηση Παπανδρέου αντικαθίσταται από τεχνοκρατική κυβέρνηση, με επικεφαλής τον Λουκά Παπαδήμο, που είχε υπάρξει αντιπρόεδρος της ΕΚΤ από το 2002 ως το 2010.

Τον Μάρτη του 2012, η αναδιάρθρωση που ενορχήστρωσε η ΕΚΤ συνεπάγεται κούρεμα της τάξης του 53% της αξίας των τίτλων, εις βάρος των ιδιωτών πιστωτών.
Ποιοι είναι όμως, εκείνη τη στιγμή, οι ιδιώτες πιστωτές; Αφενός, οι ελληνικές τράπεζες που, αν και είχαν μειώσει την έκθεσή[9] τους, διατηρούν σημαντική ποσότητα ελληνικών τίτλων στα ενεργητικά τους. Οι τίτλοι υποβάλλονται σε haircut (κούρεμα)  αλλά οι τράπεζες λαμβάνουν ένα αντιστάθμισμα πολλών δις που ονομάζεται sweetener(γλυκαντικό) ενώ λαμβάνουν και εγγύηση ότι θα υπάρξει νέα ένεση για ανακεφαλαίωσή τους.

Στην κερδοσκοπία εις βάρος της Ελλάδας, το ΔΝΤ δεν υπολείπεται. Μεταξύ 2010 και 2015, έβαλε στην τσέπη του 3,5 δις δολάρια κερδών

 Τα κύρια θύματα είναι τα ελληνικά συνταξιοδοτικά ταμεία που αναγκάστηκαν από τις αρχές της χώρας και την τρόικα να μετατρέψουν τα ενεργητικά τους σε ελληνικούς τίτλους λίγο πριν την αναδιάρθρωση (η οποία ήταν δεόντως σχεδιασμένη αλλά διατηρούνταν μυστική).

Οι γαλλικές, γερμανικές, ιταλικές τράπεζες, και εκείνες του Benelux είχαν αποδεσμευτεί, μεταπωλώντας τους ελληνικούς τίτλους στην ΕΚΤ, σε κυπριακές τράπεζες και σε funds - όρνεα. Για να το πούμε πιο απλά, οι κυπριακές τράπεζες επλήγησαν άμεσα με το κούρεμα κι αυτό συνέβαλλε στην κυπριακή κρίση που ακολούθησε μερικούς μήνες αργότερα και επιλύθηκε τον Μάρτη του 2013. Όσο για τα funds - όρνεα που είχαν αγοράσει με κουρεμένη τιμή, αρνήθηκαν να συμμετέχουν στην αναδιάρθρωση και πέτυχαν επιστροφή του 100% της τιμής. Η ΕΚΤ συμπεριφέρθηκε σαν πραγματικό fund - όρνεο και πέτυχε και εκείνη επιστροφή κατά 100% της αξίας.

Πράξη 4η: Η ΕΚΤ εκβιάζει σε μόνιμη βάση

Μετά την αναδιάρθρωση, η ΕΚΤ θέτει τέλος στο πρόγραμμα επαναγοράς SMP και  ξεκινάει το πρόγραμμα OMT (Οριστικές νομισματικές συναλλαγές ή, στα αγγλικά, Outright Monetary Transactions).

Η ΕΚΤ πετυχαίνει έτσι την αποπληρωμή των ελληνικών τίτλων που κατέχει στο 100% της αξίας τους και με επιτόκιο που μπορεί να φτάσει το 6,5 %. Δεδομένου του ξεκάθαρα καταχρηστικού χαρακτήρα της θέσης της, την οποία κατήγγειλε και η ελληνική κυβέρνηση, η ΕΚΤ δεσμεύεται να επιστρέψει στην Ελλάδα τους τόκους που εισέπραξε.Πράγματι, προχώρησε, σε όφελος της κυβέρνησης Σαμαρά, μια επιστροφή 3,3 δις ευρώ, το 2013 και το 2014, για να στηρίξει την νεοφιλελεύθερη πολιτική της. Σε αντίθεση, κατά τους πρώτους έξι μήνες της κυβέρνησης Τσίπρα, αρνείται να πραγματοποιήσει οποιαδήποτε επιστροφή. Έκτοτε, η ΕΚΤ και οι εθνικές τράπεζες της ευρωζώνης δεν επέστρεψαν τίποτε στην Ελλάδα[10]. Σήμερα, τα ποσά που δεν έχουν ακόμη επιστραφεί στην Ελλάδα ανέρχονται σε πολλά δις ευρώ[11]. Οι επιστροφές κερδών επί των ελληνικών τίτλων που κατέχει η ΕΚΤ, υποτίθεται ότι θα συνεχιστούν ως το 2037![12]

Ας προσθέσουμε και το γεγονός ότι η ΕΚΤ άσκησε μέγιστη πίεση στον ελληνικό λαό κατά τους πρώτους έξι μήνες του 2015 για να τον αναγκάσει να παραδοθεί. Στις 4 Φεβρουαρίου 2015, η ΕΚΤ έθεσε τέλος στην φυσιολογική παροχή ρευστού στις ελληνικές τράπεζες, για να διατηρεί την κυβέρνηση σε κατάσταση μόνιμου εκβιασμού και να αυξήσει το κόστος χρηματοδότησης των ελληνικών τραπεζών, περιορίζοντας ταυτόχρονα τους πόρους της κυβέρνησης. Και, σαν να μην αρκούσε αυτό, η ΕΚΤ οδήγησε σε εξαήμερο κλείσιμο των ελληνικών τραπεζών πριν από το δημοψήφισμα της 5 Ιουλίου 2015. Παρά τον εκβιασμό της ΕΚΤ, στο δημοψήφισμα., 62%  των Ελλήνων απέρριψαν τις απαιτήσεις των δανειστών.

Στην κερδοσκοπία εις βάρος της Ελλάδας, το ΔΝΤ δεν υπολείπεται. Μεταξύ 2010 και 2015, έβαλε στην τσέπη του 3,5 δις δολάρια κερδών επί των πιστώσεων προς την Ελλάδα[13].

Συμπεράσματα:

1. Η ΕΚΤ και οι κυβερνήσεις της Ευρωζώνης αρνούνται να υλοποιήσουν τη δέσμευση περί επιστροφής του συνόλου των παραπάνω τόκων που εισέπραξαν μέσω των ελληνικών τίτλων.
2. Στην λήξη κάθε τίτλου, η ΕΚΤ εισπράττει 100% της αξίας, ενώ αγόρασε τους τίτλους αυτούς με σημαντικό κούρεμα, της τάξης του 30%. Τα πραγματικά επιτόκια που απαιτούνται από την Ελλάδα είναι απολύτως καταχρηστικά.
3. Η ΕΚΤ και οι άλλοι πιστωτές εκμεταλλεύονται την προοπτική αποδέσμευσης του υπόλοιπου των κερδών της ΕΚΤ επί των τόκων ως μέσο μόνιμου εκβιασμού για να αναγκάσουν την ελληνική κυβέρνηση να προχωρήσει ακόμη περισσότερο τις νεοφιλελεύθερες μεταρρυθμίσεις που έχουν δραματικά αποτελέσματα στον ελληνικό πληθυσμό.
4. Τα κέρδη που συσσωρεύουν η ΕΚΤ, τα Κράτη της ευρωζώνης και το ΔΝΤ χάρη στις πιστώσεις προς την Ελλάδα πρέπει να επιστραφούν στον ελληνικό λαό και να χρησιμοποιηθούν στο σύνολό τους για κοινωνικές δαπάνες ώστε να αντιμετωπιστούν τα δραματικά αποτελέσματα των πολιτικών που επιβάλλει η τρόικα στην Ελλάδα.
5. Το ελληνικό χρέος πρέπει να διαγραφεί και το τρέχον μνημόνιο πρέπει να καταργηθεί.

Μετάφραση από τα γαλλικά: Christine Cooreman

[1] Ο Μάριο Ντράγκι αναγνώρισε τα γεγονότα αυτά σε μια απαντητική επιστολή προς τον ευρωβουλευτή Νίκο Χουντή, πρώην υπουργό Συριζα της κυβέρνησης Τσίπρα, πριν την συνθηκολόγηση. Σήμερα, ο Χουντής είναι μέλος της Λαϊκής Ενότητας,
Βλ. επίσης την απάντηση του Ευρωπαίου Επιτρόπου Πιέρ Μοσκοβισί, στον Χουντή: Η ερώτηση που έθεσε ο Χουντής εδώ

[2] https://www.lesechos.fr/12/07/2017/lesechos.fr/030443643863_l-allemagne-a-engrange-plus-d-un-milliard-de-profits-sur-la-grece.htm

[3] «Σύμφωνα με υπολογισμούς ενός γερμανικού ινστιτούτου, η Γερμανία πραγματοποίησε πάνω από 100 δις ευρώ οικονομίες στον προϋπολογισμό της από την αρχή της ελληνικής κρίσης, ήτοι, κάτι παραπάνω από 3% του ΑΕΠ της.» στην εφημερίδα Le Figaro, La crise grecque a largement profité à l'Allemagne (Η ελληνική κρίση ωφέλησε σε πολύ μεγάλο βαθμό την Γερμανία)

[4] Βλ. την έκθεση της Επιτροπής αλήθειας δημόσιου χρέους, http://www.cadtm.org/Rapport-preliminaire-de-la

[5] Βλ. την υπόθεση της Crédit Lyonnais. Τον Ιούλιο του 2002, ο Ζαν-Κλωντ Τρισέ (διοικητής της Τράπεζας της Γαλλίας και πρώην διευθυντής Δημοσίων Εσόδων), ο Ζαν-Λουί Αμπερέρ (πρώην γενικός διευθυντής της Crédit Lyonnais) και ο Ζακ ντε Λαροζιέρ (πρώην διοικητής της Τράπεζας της Γαλλίας) διώχθηκαν ποινικά για συνέργεια στην παρουσίαση ανακριβών λογαριασμών και διάδοση ψευδών ή απατηλών πληροφοριών, στα πλαίσια του σκανδάλου της Crédit Lyonnais. Τον Ιούνιο του 2003, μόνον ο Ζαν-Λουί Αμπερέρ καταδικάστηκε, αλλά η απαλλαγή των δυο εκπροσώπων της επιβλέπουσας αρχής δεν έπεισε κανέναν. Πάντα στα πλαίσια της ίδιας υπόθεσης, η Κριστίν Λαγκάρντ, πρώην υπουργός οικονομίας και οικονομικών της Γαλλίας και σημερινή γενική διευθύντρια του ΔΝΤ, καταδικάστηκε στις 19 Δεκεμβρίου 2016 από το Δικαστήριο της Δημοκρατίας της Γαλλίας για «αμέλεια» στο θέμα της απόφασης της διαιτησίας του 2008 υπέρ του Μπερνάρ Ταπί στον οποίο αποδόθηκαν 405 εκατομμύρια ευρώ δημοσίου χρήματος.

[6] Βλ. Ερίκ Τουσαίν, "Grèce : Les banques sont à l’origine de la crise" (Ελλάδα: οι τράπεζες προκάλεσαν την κρίση), που δημοσιεύθηκε στις 23 Δεκεμβρίου 2016,

Βλ. επίσης Patrick Saurin, “La « Crise grecque » une crise provoquée par les banques” (‘Η «Ελληνική κρίση», μια κρίση που προκάλεσαν οι τράπεζες’), http://www.cadtm.org/La-Crise-grecque-une-crise

[7] Ερίκ Τουσαίν, "Équateur : Historique de l'audit de la dette réalisée en 2007-2008. Pourquoi est-ce une victoire ?" (Ισημερινός: Ιστορικό του λογιστικού ελέγχου του 2007-2008. Γιατί αποτελεί νίκη;) (βίντεο 14 λεπτών, στα γαλλικά), δημοσιεύτηκε στις 8 Νοεμβρίου 2016,

[8] Βλ. ειδικότερα: https://fr.wikipedia.org/wiki/Jean_Lemierre

[9] Σε απόλυτα ποσά, η έκθεση των ελληνικών τραπεζών είχε μειωθεί λίγο, μεταξύ άλλων επειδή είχαν αντικαταστήσει ένα μέρος των τίτλων τους που έληγαν σε κάτι παραπάνω από ένα έτος με Έντοκα γραμμάτια δημοσίου - Treasury bills – που έληγαν σε λιγότερο από ένα έτος και, έτσι, το κούρεμα δεν τα αφορούσε.

[10] Εφημερίδα La Tribune, « Dette grecque : les intérêts ont rapporté 8 milliards d'euros aux banques centrales » (Ελληνικό χρέος: οι τόκοι απέφεραν 8 δις ευρώ στις κεντρικές τράπεζες), δημοσιεύτηκε στις 12 Οκτωβρίου 2017,

[11] Η Anouk Renaud το είχε ήδη καταγγείλει στο άρθρο της "Grèce : la poule aux œufs d’or de la BCE" (Ελλάδα: η κότα με τα χρυσά αυγά της ΕΚΤ), που δημοσιεύθηκε στις 25 Απριλίου 2017, http://www.cadtm.org/Grece-la-poule-aux-oeufs-d-or-de

[12] Βλ. το αναλυτικό χρονοδιάγραμμα των μελλοντικών πληρωμών στην ιστοσελίδα της Wall Street Journal

[13] Δημήτρης Τζανίνης (Dimitri Tzanninis), "IMF substantial profits thanks to Greece (2010-2015)" (Σημαντικά κέρδη του ΔΝΤ χάρη στην Ελλάδα (2010-2015), 

(Από το thepressproject

Eνα μεγάλο σκάνδαλο που «αγγίζει» 500 βιομηχανίες

Από όλους τους κλάδους

ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ:  13/10/2017 17:09

emailεκτύπωση  

Η ιαπωνική χαλυβουργία Kobe Steel αύξησε την Παρασκευή από τις 200 στις 500 τις εταιρείες που, σύμφωνα με τα αρχεία της, έχουν επηρεαστεί από το σκάνδαλο metalgate, από την παραποίηση δηλαδή των στοιχείων που αφορούν την ποιότητα και ανθεκτικότητα του αλουμινίου και του χαλκού που πούλησε την τελευταία 10ετία στους πελάτες της.

Η εταιρεία πρόσθεσε, επίσης, ότι ανακάλυψε «ανάρμοστες ενέργειες», μεταξύ των οποίων και παραποιήσεις στοιχείων, που σχετίζονται με εννέα ακόμη προϊόντα της. Το σκάνδαλο είχε ως αποτέλεσμα να μειωθεί κατά 1,8 δισ. δολάρια την εβδομάδα αυτή η χρηματιστηριακή αξία της Kobe Steel.

Περισσότερες από 30 μη ιαπωνικές εταιρείες, μεταξύ των οποίων η γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία Daimler, η ευρωπαϊκή αεροδιαστημική κοινοπραξία Airbus και η αμερικανική ανταγωνίστριά της Boeing φέρονται να έχουν προμηθευτεί εξαρτήματα και ανταλλακτικά που κατασκεύασε η Kobe Steel.

«Για την ώρα δεν έχουμε διαπιστώσει ότι προμηθευτές μας έχουν χρησιμοποιήσει πρώτες ύλες από την Kobe Steel για την κατασκευή εξαρτημάτων που χρησιμοποιούμε στα αεροσκάφη μας», σημείωσε εκπρόσωπος της Airbus.

Η Boeing καθώς και οι αυτοκινητοβιομηχανίες General Motors και Toyota διενεργούν έρευνες για να διαπιστώσουν αν έχουν χρησιμοποιήσει εξαρτήματα ή ανταλλακτικά που κατασκευάστηκαν από ύποπτα για την ανθεκτικότητά τους μέταλλα της τρίτης σε πωλήσεις χαλυβουργίας της Ιαπωνίας.

Πέρασαν πάντως τα τεστ
Το Reuters μετέδωσε, ωστόσο, ότι η Boeing έχει χρησιμοποιήσει προϊόντα της Kobe Steel με παραποιημένα πιστοποιητικά. Το βρετανικό πρακτορείο ειδήσεων σημειώνει ότι ο μεγαλύτερος κατασκευαστής επιβατικών αεροσκαφών στον κόσμο δεν θεωρεί ότι προκύπτει ζήτημα ασφάλειας για τα αεροσκάφη του, αλλά «η αποκάλυψη αυτή πιθανώς να αυξήσει το κόστος που θα επιβαρύνει την ιαπωνική εταιρεία για την καταβολή αποζημιώσεων».

Η ιαπωνική εταιρεία σιδηροδρόμων Central Japan Railway ανακοίνωσε επίσης ότι ορισμένα από τα εξαρτήματα της Kobe Steel στους ταχύτατους συρμούς της (bullet trains) δεν ανταποκρίνονται στα ιαπωνικά βιομηχανικά στάνταρντς, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι προκύπτουν ζητήματα ασφάλειας των μεταφορών.

Η Hitachi, επίσης, παραδέχθηκε ότι στους νέους συρμούς με τους οποίους προμήθευσε τους σιδηροδρόμους της Βρετανίας χρησιμοποιήθηκαν προϊόντα της Kobe Steel, πρόσθεσε ωστόσο ότι όλοι οι συρμοί πέρασαν τα αυστηρά τεστ στα οποία υποβλήθηκαν.

Οι ιαπωνικές αυτοκινητοβιομηχανίες Mazda και Honda, τέλος, παραδέχθηκαν ότι χρησιμοποίησαν αλουμίνιο από την Kobe Steel για την κατασκευή ορισμένων μοντέλων τους.

Από το Βήμα

 

Παπαδής Κώστας 

Η κατάρρευση των μισθών

Πως η μείωση του κατώτατου και η κατάργηση των συμβάσεων, έφεραν μισθούς …Βαλκανίων - Από τους φτωχούς ανέργους φθάσαμε στους φτωχούς… εργαζόμενους - Το 10% με μισθούς 100 – 400 ευρώ και 127.000 με αμοιβές 100 ευρώ - Οι μειώσεις μισθών ανά κλάδο παραγωγής, όπως τις καταγράφει η ΓΣΕΕ

ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ:  07:31

emailεκτύπωση  

«Η φτώχεια συναντάται πλέον και στους εργαζόμενους, ενώ σε παλαιότερες μελέτες βρισκόταν μόνο στους ανέργους».
Η χαρακτηριστική αυτή δήλωση του προέδρους της ΓΣΕΕ κ. Γ. Παναγόπουλου κατά την παρουσίαση της ενδιάμεσης μελέτης του Ινστιτούτου Εργασίας της οργάνωσης για την ελληνική οικονομία, δείχνει την κατακόρυφη πτώση των μισθών - από το 2010 και εντεύθεν – που οδήγησε τη χώρα μας σε αμοιβές …Βουλγαρίας και Ρουμανίας.
Όμως πως φθάσαμε ως εδώ: Το 2012 με το δεύτερο μνημόνιο οι δανειστές επέβαλαν μειώσεις στον κατώτατο μισθό ύψους 22% (από 751 σε 583 ευρώ) και κατά 32% του μισθού για τους νέους κάτω των 25 ετών (511 ευρώ), ενώ ταυτόχρονα κατήργησαν την πυραμίδα των συμβάσεων, πάνω στην οποία είχε οικοδομηθεί το σύστημα των αμοιβών.
Τότε η τρόικα στα κείμενά της ζητούσε «να …ευθυγραμμισθούν οι αμοιβές της χώρας μας με τις ανταγωνιστικές χώρες», υπονοώντας τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία (μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης).

Σήμερα – πέντε χρόνια μετά – οι μειώσεις των αμοιβών, σε συνδυασμό με την πλήρης κυριαρχία στην αγορά της ευέλικτης απασχόλησης (μερική και εκ περιτροπής εργασία), δημιούργησαν και στη χώρα μας τη γενιά των αμειβόμενων με …Βαλκανικούς μισθούς.

Οι εργαζόμενοι με ευέλικτες μορφές απασχόλησης, σε χαμηλά αμειβόμενες θέσεις, αποτελούν την πλειονότητα των προσφερόμενων θέσεων κάθε μήνα (μερική απασχόληση 47,86% και εκ περιτροπής εργασία 13,81%), σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΡΓΑΝΗ το πρώτο εξάμηνο του 2017.

Αποτέλεσμα αυτού είναι ο μέσος μισθός των νεοπροσλαμβανόμενων νέων να είναι κάτω από τα 400 ευρώ, και συγκεκριμένα στα 397,67 ευρώ όπως τον προσδιορίζει η ενδιάμεση έκθεση για την οικονομία του Ινστιτούτου της ΓΣΕΕ. Σύμφωνα με στοιχεία του Ινστιτούτου το 34,7% των εργαζόμενων με πλήρη απασχόληση και το 42,13% των εργαζομένών με μερική απασχόληση λαμβάνουν μισθό χαμηλότερο του κατώτατου.

«Η εξέλιξη αυτή λειτουργεί ουσιαστικά ως κρυφός μηχανισμός λιτότητας», σημειώνει το Ινστιτούτο διαπιστώνοντας ότι ένας αυξανόμενος αριθμός εργαζομένών κινείται γύρω ή και κάτω από το όριο της φτώχειας. Στα στοιχεία αυτά στηρίζεται η δήλωση του προέδρου της ΓΣΕΕ για τους «φτωχούς υποαπασχολούμενους και υπο-αμειβόμενους μισθωτούς του ιδιωτικού τομέα».

Αξίζει να σημειωθεί ότι σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της ΓΣΕΕ συνολικά 343.760 εργαζόμενοι (περίπου το 10% των απασχολούμενων), αμείβονται με μηνιαίους μισθούς από 100 έως και 400 ευρώ μεικτά, ενώ 126.956 εργαζόμενοι αμείβονται με μεικτό μηνιαίο μισθό έως 100 ευρώ. Να ληφθεί υπόψη ότι οι κατώτατες αμοιβές σε Ρουμανία και Βουλγαρία το 2016 ήταν 276 ευρώ και 215 ευρώ αντίστοιχα.

Εξετάζοντας τις μειώσεις μισθών ανά κλάδο παραγωγής η έκθεση διαπιστώνει τα εξής:

1. Όλοι οι κλάδοι εμφανίζουν μειώσεις οι οποίες κατά μέσο όρο φτάνουν στο 18,1%. Συνεπώς, η οικονομική κρίση και η ασκούμενη οικονομική πολιτική, είχε ως αποτέλεσμα την οριζόντια μείωση των εισοδημάτων που επηρέασε τη συντριπτική πλειονότητα των μισθωτών.

2. Οι κλάδοι στους οποίους εμφανίζονται οι μεγαλύτερες μειώσεις είναι της εκπαίδευσης, της διασκέδασης και του τουρισμού. Αντίθετα, οι κλάδοι με τις μικρότερες μειώσεις είναι της διαχείρισης ακίνητης περιουσίας, μεταφοράς και αποθήκευσης, και των ορυχείών.

3. Οι κλάδοι εντάσεως εργασίας εμφανίζουν μεγάλες μειώσεις στους μισθούς. Ο μέσος μισθός στη μεταποίηση μειώνεται κατά 17,8%, στις κατασκευές κατά 19,8% και στο εμπόριο κατά 19,9%.

Τέλος, η έκθεση καταγράφει – και επισήμως - το αυτονόητο εύρημα πως η μείωση των μισθών συσχετίζεται με την απορύθμιση των εργασιακών σχέσεών. Οι κλάδοι στους οποίους σημειώνεται η μεγαλύτερη χρήση της μερικής απασχόλησης είναι των κατασκευών, των τεχνών, του τουρισμού, των διοικητικών υπηρεσιών, των λοιπών δραστηριοτήτών παροχής υπηρεσιών, της εκπαίδευσης και του εμπορίου.

Οι κλάδοι με τις μεγαλύτερες μειώσεις στον μέσο μισθό είναι της εκπαίδευσης, των τεχνών, του τουρισμού, του εμπορίου και των κατασκευών.

Με λίγα λόγια οι κλάδοι που εμφανίζουν ταυτόχρονα τη μεγαλύτερη αύξηση μερικής απασχόλησης, παρουσιάζουν και τις μεγαλύτερες μειώσεις μισθών.

Από το Βήμα

Το «μυστικό» της ενεργειακής επανάστασης των Ηνωμένων Πολιτειών

Παρασκευή 06 Οκτωβρίου 2017, 00:03 - Τελευταία ενημέρωση: 00:13

-A +A

Το fracking, δηλαδή ο νέος τρόπος άντλησης πετρελαίου, που το αποκαλούμε σχιστολιθικό, αλλάζει τα δεδομένα στην παγκόσμια ενεργειακή σκακιέρα.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι ο μεγάλος κερδισμένος από το νέο επίτευγμα της μηχανικής, και μέχρι το 2020 αναμένεται να ξεπεράσουν Ρωσία και Σαουδική Αραβία, και να γίνουν ο μεγαλύτερος παραγωγός ορυκτών καυσίμων στον πλανήτη.
Αυτή εξέλιξη εκτός από τις προφανείς οικονομικές επιπτώσεις στην τιμή του πετρελαίου και στην αμερικάνικη βιομηχανία, αποτελεί έναν κρίσιμο παράγοντα αλλαγής στην κατεύθυνση της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής.
Μόλις δέκα χρόνια πριν, η εξασφάλιση σταθερής ροής πετρελαίου και φυσικού αερίου αποτελούσε μία από τις βασικές προτεραιότητες της Ουάσινγκτον. Η εξάρτηση από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα ήταν μία πραγματικότητα για πολλές δεκαετίες, και όλες οι ηγεσίες που πέρασαν από το Οβάλ Γραφείο είχαν πάντα ψηλά στην ατζέντα τους τη διατήρηση μίας ασφαλούς γραμμής προμήθειας για τις ενεργειακές ανάγκες της χώρας.
Η επιλογή αυτή, για εξασφάλιση των ενεργειακών αναγκών της χώρας, με κάθε κόστος, ακόμα και εάν αυτό σήμαινε την συνεργασία με τη Σαουδική Αραβία, τη Νιγηρία, ή αργότερα ακόμα και με τη Ρωσία, σχετιζόταν άμεσα με το φόβο που υπήρχε ήδη από τα τέλη της δεκαετίας του 1970, ότι τα αποθέματα πετρελαίου πρόκειται να εξαντληθούν.
Ήδη από εκείνη την περίοδο η παραγωγή πετρελαίου στις ΗΠΑ κατέγραφε πτώση 50%, ενώ αντίστοιχα σημαντική πτώση σημείωνε και η παραγωγή φυσικού αερίου. Ταυτόχρονα οι ειδικοί υπογράμμιζαν, ότι τα παγκόσμια αποθέματα ορυκτών καυσίμων θα έχουν εξαντληθεί μέσα στις πρώτες δεκαετίες του 21ου αιώνα.
Όμως, όπως συχνά συμβαίνει, οι προβλέψεις των αναλυτών έπεσαν έξω και τα παγκόσμια αποθεματικά πετρελαίου βρίσκονται ακόμα σε ικανοποιητικά επίπεδα.
Λίγα λόγια για το fracking
Όταν κάποιος χρησιμοποιεί τον όρο «σχιστολιθικό πετρέλαιο», αναφέρεται στη διαδικασία γεώτρησης, κατά την οποία ένα μείγμα νερού, άμμου και χημικών, διοχετεύεται σε υψηλή πίεση και διασπά την πέτρα του υπεδάφους, ώστε εκείνη να απελευθερώσει το πετρέλαιο ή το φυσικό αέριο που περιέχει. Ετυμολογικά η λέξη, «σχιστο-λιθικό», (δηλαδή σκίζω πέτρα), αναφέρεται στη διάσπαση της πέτρας κατά τη διάρκεια της διαδικασίας άντλησης.
Η διαδικασία, αν και μπορεί να πραγματοποιηθεί και με κάθετα προς το υπέδαφος τρυπάνια, η πάγια πρακτική που ακολουθείται είναι η οριζόντια γεώτρηση, ώστε να δημιουργούνται νέες δίοδοι επέκτασης των υπαρχόντων «μονοπατιών» διοχέτευσης του πετρελαίου ή του αερίου.
Τονίζεται, πως το σχιστολιθικό πετρέλαιο, δεν είναι κάτι διαφορετικό ως προς την χημική του σύσταση από το πετρέλαιο που όλοι ξέρουμε. Ο όρος «σχιστολιθικό», αφορά αποκλειστικά τον τρόπο άντλησης του.
Επίσης, ο συγκεκριμένος τρόπος άντλησης, δεν είναι μία πρόσφατη ανακάλυψη. Ο λόγος που ξεκίνησε τα τελευταία χρόνια η ευρεία χρήση της μεθόδου, είναι ότι πλέον είναι οικονομικά συμφέρουσα, καθώς η αύξηση της τιμής του πετρελαίου (σε βάθος 20ετίας), με την ταυτόχρονη ανάδειξη νέων τεχνολογιών, έχουν μειώσει σημαντικά και το κόστος της όλης διαδικασίας.

Η επιστροφή μιας ενεργειακής υπερδύναμης
Δεν θα ήταν υπερβολή να ισχυριστεί κανείς, ότι το σχιστολιθικό πετρέλαιο έχει επιφέρει μία ενεργειακή επανάσταση στις ΗΠΑ κατά τη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας.
Όπως παρατηρούμε και στο παρακάτω σχεδιάγραμμα, η παραγωγή πετρελαίου έχει σχεδόν διπλασιαστεί, και από τα 5 εκατ. βαρέλια τη μέρα το 2006, οι ΗΠΑ παράγουν πλέον πάνω από 9 εκατ. βαρέλια τη μέρα, αγγίζοντας τις υψηλότερες επιδόσεις της ιστορίας τους, στα επίπεδα του τέλους της δεκαετίας του 60.

Ταυτόχρονα τα επίπεδα των αποθεματικών είναι επαρκή για να στηρίξουν την διατήρηση της παραγωγής στα ίδια επίπεδα, τουλάχιστον, για αρκετά χρόνια.
Η παραγωγή φυσικού αερίου, πρόκειται σύντομα να ξεπεράσει την εγχώρια κατανάλωση, καθιστώντας τις ΗΠΑ εξαγωγό χώρα στο εν λόγο αγαθό, ενώ υπολογίζεται πως αυτή τη στιγμήοι ΗΠΑ εξάγουν ένα εκατ. βαρέλια πετρελαίου τη μέρα.
Επισημαίνεται, πως οι ΗΠΑ, παρά τη ραγδαία αύξηση της παραγωγής, εξακολουθούν να εισάγουν πετρέλαιο, καθώς το πετρέλαιο που παράγεται στη χώρα, αντιστοιχεί στο 80% της εγχώριας κατανάλωσης.
Η θεαματικότερη βελτίωση των εξαγωγών, αφορά κυρίως το φυσικό αέριο, καθώς νέες τεχνολογικές μέθοδοι (υγροποιημένο αέριο) επιτρέπουν την μεταφορά του μέσω τάνκερ, όπως ακριβώς μεταφέρεται και το πετρέλαιο, και όχι απαραίτητα μέσω αγωγών. Αυτός ο τρόπος μεταφοράς του φυσικού αερίου, αποτελεί ήδη τη μέθοδο με την οποία εξάγεται το 50% της παγκόσμιας παραγωγής και οι αμερικανικές εταιρείες έχουν δραστηριοποιηθεί στον τομέα σαφώς ταχύτερα από τους ανταγωνιστές τους.
«O διπλασιασμός της αμερικανικής παραγωγής πετρελαίου, αναμορφώνει τη παγκόσμια αγορά», ήταν ο τίτλος ενός πρόσφατου άρθρου της Wall Street Journal, σύμφωνα με το οποίο οι ΗΠΑ πρόκειται να γίνουν μία εκ' των τριών μεγαλύτερων εξαγωγών χωρών φυσικού αερίου παγκοσμίως.
Σημειώνεται ακόμα, ότι τον Δεκέμβριο του 2015, η αμερικανική Γερουσία, ήρε τον νομοθετικό περιορισμό, ο οποίος έθετε πλαφόν στις εξαγωγές αμερικανικού πετρελαίου και φυσικού αερίου, που επιτρεπόταν να πραγματοποιήσουν οι εταιρείες που δραστηριοποιούνται στη χώρα.
Όπως είναι εύκολα αντιληπτό, η άνοδος της παραγωγής πετρελαίου στις ΗΠΑ, είναι από τους βασικούς λόγους της πτώσης της τιμής του μαύρου χρυσού τα τελευταία χρόνια. Κάτι αντίστοιχο ισχύει και για το φυσικό αέριο, με τις Ηνωμένες Πολιτείες να αποτελούν, πλέον, τον μεγαλύτερο παραγωγό διεθνώς.
Ο οικονομικός αντίκτυπος
To πρώτο άμεσο αποτέλεσμα της ενισχυμένης παραγωγής στις ΗΠΑ είναι η μείωση του εισαγόμενου πετρελαίου από ξένες χώρες. Επιπλέον, η μεγάλη προσφορά πετρελαίου έχει προκαλέσει και την πτώση της αξίας του. Έτσι η αμερικάνικη οικονομία, δεν εισάγει απλώς λιγότερο πετρέλαιο, αλλά το εισάγει και σε χαμηλότερη τιμή.
Υπολογίζεται, ότι η αμερικανική οικονομία εξοικονομεί περί τα 150 δισ. δολάρια ετησίωςσε σχέση με το 2011. Αυτό οφείλεται στο συνδυασμό της μεγαλύτερης προσφοράς αλλά και της μειωμένης τιμής του αργού και του φυσικού αερίου τα τελευταία χρόνια. Ένα τεράστιο ποσό δηλαδή, που ενώ θα κατέληγε σε άλλα πετρελαιοπαραγωγικά κράτη, παραμένει σε εγχώριους παραγωγούς και καταναλωτές, και ανακυκλώνεται στην εγχώρια οικονομία.
Παράλληλα, η εξασφάλιση φθηνότερου πετρελαίου ευνοεί το σύνολο του βιομηχανικού τομέα, καθώς η πλειονότητα των επιχειρήσεων του κλάδου, χρησιμοποιεί πετρέλαιο στα διάφορα στάδια της παραγωγής.
Όμως, ο κλάδος της βιομηχανίας που αντλεί τα μεγαλύτερα οφέλη από την πτώση της τιμής του πετρελαίου, είναι αυτός της παραγωγής πετροχημικών προϊόντων. Ο εν λόγω κλάδος χρησιμοποιεί τα ορυκτά καύσιμα, ως τη βάση για την παραγωγή, δημιουργώντας μέσα από την επεξεργασία του πετρελαίου ή του φυσικού αερίου προϊόντα όπως πλαστικά, λιπάσματα, ρητίνες, ίνες, λιπαντικά, και γέλες.
Οι πετροχημικές εταιρείες επενδύουν την τρέχουσα περίοδο, περισσότερα από 185 δισ. δολάρια σε έργα υποδομής, μόνο στις Ηνωμένες Πολιτείες. Το 2016 το ποσό το οποίο επενδύθηκε από τις εταιρείες αυτές, αντιστοιχούσε στο 50% των επενδύσεων του δευτερογενή τομέα της χώρας.
Οι αναλυτές προβλέπουν, ότι οι μεγάλες επενδύσεις στις δραστηριότητες των πετροχημικών επιχειρήσεων, θα καταστήσουν τις ΗΠΑ έναν από τους μεγαλύτερους εξαγωγείς πλαστικών ειδών στον κόσμο.
Για να γίνει κατανοητό το μέγεθος της εν λόγω βιομηχανίας, σημειώνεται πως εντός λίγων μόλις ετών, οι εξαγωγές πετροχημικών προϊόντων των ΗΠΑ, θα ξεπεράσουν σε αξία τα 110 δισ. δολάρια το χρόνο. Ποσό που αντιστοιχεί σχεδόν στη συνολική αξία του πετρελαίου που εξάγει η Σαουδική Αραβία ετησίως.
«Κάποιες φορές τσιμπιέμαι, είναι κάτι το αξιοζήλευτο», είχε δηλώσει χαρακτηριστικά ο πρόεδρος του τμήματος πετροχημικών της ExxonMobil, Neil Chapman, σχολιάζοντας την ανάπτυξη του κλάδου.
Αυτή η δυναμική της πετροχημικής βιομηχανίας είναι βέβαιο, ότι θα συντελέσει στη μείωση του εμπορικού ελλείμματος των ΗΠΑ, ένα στόχο στον οποίο ο Donald Trump έχει θέσει ως τη μεγάλη προτεραιότητα της θητείας του.


 Από το Liberal

Γ. Στίγκλιτς: Οι πολίτες αντιλαμβάνονται ότι η παγκοσμιοποίηση λειτουργεί μόνο για τις επιχειρήσεις και τους πλούσιους

Πρέπει να δοθεί ξανά η (χαμένη) αξιοπρέπεια στους οικονομικά παραγκωνισμένους. Η επιτυχία του Ντόναλντ Τραμπ στις ΗΠΑ και του Κόμματος Εναλλακτική για την Γερμανία (ΑfD) oφείλεται στην εξέγερση των θυμάτων της παγκοσμιοποίησης. Οι πολίτες αντιλαμβάνονται ότι η παγκοσμιοποίηση λειτουργεί τέλεια για τις επιχειρήσεις και τους πλούσιους, αλλά όχι και για τους υπόλοιπους. Εάν συγκρίνουμε τους οικονομικά παραγκωνισμένους (στην Γερμανία) με τους ψηφοφόρους του Ντόναλντ Τραμπ, θα δούμε μεγάλες ομοιότητες», είπε μεταξύ άλλων ο αμερικανός νομπελίστας οικονομολόγος Γιόζεφ Στίγκλιτς σε συνέντευξή του στην εφημερίδα «Süddeutsche Zeitung».

Ειδικά για την Γερμανία επισήμανε ότι «υπάρχει ένας οικονομικά δικαιολογημένος φόβος. Υπάρχουν πάρα πολλοί άνθρωποι, οι οποίοι κερδίζουν ελάχιστα, των οποίων το εισόδημα εδώ και χρόνια παραμένει στάσιμο και είναι πολύ δυστυχισμένοι. Η οικονομική ανασφάλεια και οι φόβοι δημιουργούν με τη σειρά τους φόβο μπροστά στο ξένο: Γι΄ αυτό και η ξενοφοβία και το μίσος κατά των προσφύγων έχει λάβει τρομερές διαστάσεις. Οι κυβερνήσεις υποτίμησαν πόσο σημαντικός είναι ένας ευπρεπής μισθός για την αξιοπρέπεια των πολιτών. Γι' αυτό είναι αναγκαία μια αλλαγή πολιτικής, ώστε να βοηθηθούν οι οικονομικά πραγκωνισμένοι. Η Γερμανία θα πρέπει να αυξήσει το εισόδημα των πολιτών οι οποίοι κερδίζουν λίγα ή μέτρια. Πρέπει, επομένως, να αυξηθούν οι βασικοί μισθοί, διοτι είναι πολύ χαμηλότεροι από εκείνους της Μ. Βρετανίας και των ΗΠΑ. Δεν αποτελεί, όμως, πειστική απάντηση στα προβλήματά μας η άνευ όρων αύξησή τους», πρόσθεσε ο Γιόζεφ Στίγκλιτς.

Ο Αμερικανός νομπελίστας τόνισε, επίσης, ότι «μία δυνατότητα για να συμμετάσχουν οι παραγκωνισμένοι στην αναπτυσσόμενη οικονομία είναι ένα επενδυτικό πρόγραμμα στις υποδομές, αφού λεφτά για επενδύσεις υπάρχουν στην Γερμανία, δεδομένου ότι έχει πλεονάσματα στον προϋπολογισμό της».

Από το tvxs

Ατιμώρητοι οι κερδοσκόποι

fisk-gould.jpg

Αριστερά: Ο Τζέιμς Φισκ πριν γίνει χρηματιστής είχε εργαστεί διαδοχικά ως βοηθός σε τσίρκο, σερβιτόρος, πωλητής και υπάλληλος εταιρείας. Δεξιά: Ο Τζέισον Γκάουλντ, είχε κινηθεί στα όρια της νομιμότητας για να ξεκινήσει την κερδοσκοπία.

01.10.2017, 16:42 | Ετικέτες:  Ιστορία, ΗΠΑ, οικονομία, κερδοσκοπία

Συντάκτης: 

Σταύρος Μαλαγκονιάρης

Οι κερδοσκοπικές επιθέσεις στη βάση ασθενών οικονομιών έχουν ιστορία σχεδόν 150 χρόνων και, όπως έχει φανεί, καμία χώρα δεν μπορεί να ξεφύγει από τα… νύχια των γερακιών, ακόμα και εάν πρόκειται για τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Αλλωστε, πέρα από τον Ατλαντικό έγινε, τη «μαύρη Παρασκευή» 24 Σεπτεμβρίου 1869, η πρώτη μεγάλη νομισματική επίθεση, με ένα σχέδιο που μοιάζει με σενάριο κινηματογραφικής ταινίας.

Πρωταγωνιστές ήταν ο Τζέισον Γκάουλντ (Jason «Jay» Gould, 27 Μαΐου 1836 - 2 Δεκεμβρίου 1892), που έχει απεικονιστεί ως ένας από τους πιο αδίστακτους κερδοσκόπους και τους πλουσιότερους ανθρώπους της εποχής του, και ο Τζέιμς Φισκ ο νεότερος (James Fisk Jr., 1η Απριλίου 1835 - 7 Ιανουαρίου 1872), γνωστός και ως «Big Jim».

Ο Τζέισον Γκάουλντ | 

«Τίποτα στην ιστορία των νομισματικών υποθέσεων δεν μπορεί να συγκριθεί με τη χθεσινή άγρια αναταραχή», έγραφε το ρεπορτάζ των εφημερίδων της Νέας Υόρκης για τα βίαια επεισόδια που εξελίχθηκαν την προηγούμενη μέρα μέσα και έξω από το Χρηματιστήριο. [Πηγή: New York Tribune 25.9.1869, σελ. 8].

Η εφημερίδα New York Tribune, 25.9.1869, σελ. 8, με το ρεπορτάζ για τα επεισόδια που ακολούθησαν την κατάρρευση της τιμής του χρυσού | 

Η «έκρηξη» έγινε γύρω στο μεσημέρι, όταν μαθεύτηκε ότι η κυβέρνηση ρίχνει στην αγορά χρυσό, αξίας τεσσάρων εκατομμυρίων δολαρίων.

Αυτή η κίνηση έριξε την τιμή του χρυσού, που είχε αυξηθεί βάσει ενός οργανωμένου σχεδίου των δύο «γερακιών» της Χρυσής Εποχής, όπως ονομάστηκε η περίοδος μετά τον αμερικανικό εμφύλιο πόλεμο, με τη μεγάλη βιομηχανική ανάπτυξη, τις επενδύσεις και τις ευκαιρίες για κερδοσκοπία.

↪ Φωτογραφία του πίνακα στο Χρηματιστήριο Χρυσού, ή στο Χρυσό Δωμάτιο όπως αποκαλούνταν, της Νέας Υόρκης, στις 24 Σεπτεμβρίου 1869, που δείχνει την κατάρρευση της τιμής του χρυσού. Η χειρόγραφη λεζάντα του James A. Garfield δείχνει ότι χρησιμοποιήθηκε ως αποδεικτικό στοιχείο ενώπιον της Επιτροπής Τραπεζών και Νομισμάτων κατά τη διάρκεια ακροάσεων το 1870. [Η φωτογραφία είναι από την Ψηφιακή Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου των ΗΠΑ]

Ομως ο Εμφύλιος και μετέπειτα η ανασυγκρότηση δημιούργησαν υψηλό χρέος για τις ΗΠΑ, το οποίο από 64 εκατ. δολάρια το 1860 έφτασε σε 2,8 δισ. δολάρια στο τέλος της θητείας του προέδρου Αντριου Τζόνσον, τον Μάρτιο του 1869.

Το οικονομικό πρόβλημα επιδεινώθηκε περισσότερο όταν η κυβέρνηση εξέδωσε [πληθωριστικά] χαρτονομίσματα, γνωστά ως «greenbacks», για τα οποία δεν υπήρχε ίσης αξίας χρυσός.

Στις εκλογές που έγιναν, εξελέγη πρόεδρος ο Ρεπουμπλικανός Ούλες Γκραντ (Ulysses S. Grant), ο οποίος επέλεξε ως υπουργό Οικονομικών τον Τζορτζ Μπάουτγουελ (Boutwell), με πρωταρχικό καθήκον να μειώσει το δημόσιο χρέος και να ανακτηθεί η εμπιστοσύνη των πανίσχυρων -τότε- ευρωπαϊκών τραπεζών προς τις ΗΠΑ.

Για να πετύχει τον στόχο ο Μπάουτγουελ προχώρησε σε τακτικές πωλήσεις κρατικού χρυσού για την αγορά ομολόγων του πολέμου και ταυτόχρονη μείωση της ποσότητας των «greenbacks», με προοπτική να αποκατασταθεί η ισορροπία στη σχέση με τον χρυσό.

Τότε έθεσαν σε εφαρμογή το σχέδιό τους οι Γκάουλντ και Φισκ.

Ο πρώτος είχε αρχίσει από νωρίς τη δράση του κερδοσκοπώντας με τις μετοχές μικρών σιδηροδρομικών εταιρειών και το 1867 εντάχθηκε στην ομάδα του Φισκ.

Καρικατούρα του Τζέιμσ Φισκ να προσπαθεί να «δαμάσει» την αγορά χρυσού | Library of Congress

Ενώνοντας τις δυνάμεις τους οι Γκάουλντ και Φισκ και δωροδοκώντας όποτε χρειαζόταν κρατικούς υπαλλήλους, κατάφεραν να πάρουν το 1868, με αμφιβόλου νομιμότητος κινήσεις, τον έλεγχο της πλειοψηφίας των μετοχών των σιδηροδρόμων «Erie».

Οταν όμως άρχισαν οι πωλήσεις χρυσού από την ομοσπονδιακή κυβέρνηση, θέλησαν να ελέγξουν και τη Χρυσή Αγορά.

Το πρώτο βήμα ήταν η… προσέγγιση του βοηθού ταμία του υπουργείου Οικονομικών Ντάνιελ Μπάτερφιλντ (Butterfield), ο οποίος φέρεται να έλαβε μια επιταγή 10.000 δολαρίων, όταν ο ετήσιος μισθός του ανερχόταν σε 8.000 δολάρια, για να ειδοποιεί τα δύο «γεράκια» για το πότε η κυβέρνηση σκόπευε να πουλήσει χρυσό.

Ακολούθως, οι Γκάουλντ και Φισκ στρατολόγησαν τον γαμπρό του προέδρου Γκραντ, τον χρηματιστή Αμπελ Κόρμπιν (Corbin), που είχε παντρευτεί τη μικρότερη αδελφή του προέδρου, και απέκτησαν τη δυνατότητα να εμφανίζονται σε κοινωνικές εκδηλώσεις δίπλα στον πρόεδρο των ΗΠΑ και ταυτόχρονα να επιχειρηματολογούν κατά της πώλησης χρυσού από την κυβέρνηση.

Ο ρόλος του προέδρου Γκραντ παραμένει αμφιλεγόμενος και συνολικά η θητεία του, αν και είχε θετικά στα ζητήματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων, χαρακτηρίστηκε από οικονομικά σκάνδαλα.

Ετσι, τον Αύγουστο του 1869 τα κερδοσκοπικά «γεράκια» άρχισαν να αγοράζουν εντατικά χρυσό επιδιώκοντας:

 Αύξηση της τιμής του χρυσού

 Μείωση της αξίας του δολαρίου (υποτίμηση) για να αυξηθούν οι πωλήσεις του σιταριού από τη Δύση προς τις Ανατολικές Πολιτείες και το εξωτερικό, ενισχύοντας τις σιδηροδρομικές μεταφορές.

Γελοιογραφία στο περιοδικό Puck: η Wall Street ως «ο προσωπικός διάδρομος μπόουλινγκ του Τζέι Γκάουλντ» (29 Μαρτίου 1882) | Library of Congress

Τον Σεπτέμβριο, παρότι με την ακολουθούμενη πολιτική το χρέος είχε μειωθεί κατά 50 εκατ. δολάρια, ο πρόεδρος δίνει εντολή να σταματήσουν οι μηνιαίες πωλήσεις χρυσού, για την… ενίσχυση των αγροτών της Δύσης.

Η τιμή του χρυσού με τις κατάλληλες κινήσεις των δύο κερδοσκόπων άρχισε να ανεβαίνει αλματωδώς. Κάποιες πηγές αναφέρουν ότι μετά από ένα 20ήμερο ανόδου ο πρόεδρος Γκραντ αντιλήφθηκε το «παιχνίδι» των δύο κερδοσκόπων.

Στις 20 Σεπτεμβρίου 1869 η τιμή είχε φτάσει στα 141 δολάρια η ουγκιά και υπολογίζεται ότι τα δύο «γεράκια» κέρδισαν μόνο μέσα σε μία ημέρα 1,75 εκατομμύρια δολάρια!

Παράλληλα, κάνουν ανεπιτυχείς προσπάθειες δωροδοκίας του ίδιου του προέδρου και του γραμματέα του για να μην αλλάξει η απόφαση.

Ομως στις 23 Σεπτεμβρίου ο Γκραντ συναντήθηκε με τον υπουργό Οικονομικών και αποφασίζουν να «σπάσουν» τη… φούσκα του χρυσού.

Την επομένη, όταν η τιμή του χρυσού ξεπέρασε τα 160 δολάρια η ουγκιά, αποδεσμεύτηκε από το Δημόσιο χρυσός αξίας τεσσάρων εκατομμυρίων δολαρίων και αγοράστηκαν ομόλογα ίσης αξίας. Μέσα σε λίγα λεπτά η τιμή του χρυσού είχε πέσει στα 138 δολάρια.

Η καταστροφή για δεκάδες χρηματιστές ήταν ολοκληρωτική, η αγορά «πάγωσε» και οι μετοχές κατέρρευσαν για καιρό αλλά το μεγαλύτερο πλήγμα από την άνοδο της αξίας του δολαρίου υπέστη η γεωργία, αφού οι εξαγωγές μειώθηκαν και οι τιμές των προϊόντων κατρακύλησαν.

Οι επιπτώσεις της κρίσης έφτασαν μέχρι την Ευρώπη αλλά οι δύο πρωταγωνιστές, Γκάουλντ και Φισκ, έμειναν ατιμώρητοι με πόρισμα ερευνητικής επιτροπής…

Από την ΕφΣυν