Δευτέρα 24 Ιουλίου 2017

Ανήλικοι στο δωμάτιο

Της Δ. Κρουστάλλη
Η ιλαροτραγωδία της πρώτης κυβέρνησης Τσίπρα με τα μάτια του Βαρουφάκη - Στήλη άλατος μένει όποιος διαβάζει το νέο βιβλίο του άλλοτε υπουργού Οικονομικών με τίτλο «Ενήλικοι στο δωμάτιο» - Απίστευτοι διάλογοι με τον Τσίπρα, τι γράφει για Δραγασάκη, Στουρνάρα, Σταθάκη, Παππά, Τσακαλώτο και Καμμένο
Ανήλικοι στο δωμάτιο
Γιάνης Βαρουφάκης και Αλέξης Τσίπρας σε εμπιστευτική συζήτηση
εκτύπωση  

Στήλη άλατος μένει όποιος διαβάσει το βιβλίο του Γιάνη Βαρουφάκη «Adults in the Room - My Battle With Europe's Deep Establishment» (Ενήλικοι στο δωμάτιο - Η μάχη μου με το βαθύ κατεστημένο της Ευρώπης και της Αμερικής). Το βιβλίο διαφημίζεται ως το νούμερο 1 best seller από τους «Sunday Times». Ακόμη δεν έχει μεταφραστεί στην Ελλάδα, αλλά η ανάγνωσή του δεν μπορεί να έχει την ίδια επίδραση στους ξένους και στους Ελληνες που έζησαν στο πετσί τους τις συνέπειες της «σκληρής διαπραγμάτευσης» του 2015.

Δεν είναι τα γεγονότα ούτε η πομπώδης αφήγηση του Βαρουφάκη, ο οποίος γράφει ένα έπος για την προδομένη «ελληνική άνοιξη» στην οποία με υπερηφάνεια συμμετείχε, που κάνουν την τρίχα του αναγνώστη να σηκώνεται.

Είναι οι εσώτερες σκέψεις και η αποκάλυψη της νοοτροπίας του Αλέξη Τσίπρα, του Νίκου Παππά και της υπόλοιπης ηγετικής ομάδας του ΣΥΡΙΖΑ, πλεγμένες εδώ κι εκεί στον καμβά της μεγάλης αφήγησης, οι οποίες διεκδικούν επίμονα τη δική τους θέση τους στην Ιστορία.

Αν το βιβλίο διαβαστεί ορθόδοξα, από την αρχή προς το τέλος, ακολουθεί τον μίτο του Βαρουφάκη στον λαβύρινθο του ευρωπαϊκού και του αμερικανικού κατεστημένου. Οποιος το διαβάσει ανάποδα βγάζει τα συμπεράσματά του για τη μεγάλη χίμαιρα, τον απροκάλυπτο κυνισμό και την ασυγχώρητη επιπολαιότητα, την κουτοπονηριά και τους φραξιονισμούς της κυβέρνησης που οδήγησε τη χώρα σε μια αδιανόητη περιπέτεια το 2015.    

Κανένα κεφάλαιο του βιβλίου δεν έχει τόση αξία όση οι σελίδες στις οποίες ο Βαρουφάκης διηγείται την τελευταία συνάντησή του με τον κ. Τσίπρα, στο Μέγαρο Μαξίμου, το βράδυ του δημοψηφίσματος.  

«Στη 1.30 π.μ. μπήκα στο γραφείο του. Με κοίταξε και μου είπε: "Τα κάναμε σαλάτα"». Ο Βαρουφάκης διαφώνησε, παραδέχθηκε ότι έγιναν πολλά λάθη αλλά μια νύχτα σαν εκείνη θα έπρεπε να πανηγυρίζουν το 62% του «Οχι». Ο Τσίπρας τον ρώτησε αν θα τον πείραζε να παρευρίσκεται στη συζήτηση και ο Δημήτρης Τζανακόπουλος. «Οχι, τον θέλω κι εγώ ως μάρτυρα» απάντησε, γιατί όπως γράφει κατάλαβε ότι αυτή δεν θα ήταν μια απλή συζήτηση.


«Με ρώτησε αν θα άνοιγαν σύντομα οι τράπεζες - αναζητώντας δικαιολογίες για τη συνθηκολόγησή του».  Ο Βαρουφάκης έκανε πως δεν καταλάβαινε και του πρότεινε για πολλοστή φορά να ξεκινήσουν την έκδοση ηλεκτρονικών IOUs στη βάση μελλοντικών τόκων και να «κουρέψουν» τα ομόλογα SMP του Ντράγκι.   

Ο Τσίπρας «προσποιήθηκε ότι άκουγε εντυπωσιασμένος» και ο Βαρουφάκης συνέχισε να αναλύει την κατάσταση. «Ή ενεργοποιείς το σχέδιό μας ή παραδίνεσαι» είπε στον Πρωθυπουργό. Συνέχισαν να μιλούν για αρκετή ώρα χωρίς να καταλήγουν κάπου. «Στο τέλος τον ρώτησα ευθέως αν θα τιμούσε το "Οχι". Η απάντηση ήταν αόριστη αλλά η κατεύθυνση που είχε πάρει καθαρή: παράδοση άνευ όρων».     

Κατόπιν ο Τσίπρας τού είπε: «Κοίταξε, Γιάνη. Οι προβλέψεις σου ήταν σωστές. Αλλά να ποιο είναι το πρόβλημα. Αν άλλες κυβερνήσεις έδιναν αυτά που έδωσα εγώ, η τρόικα θα είχε κλείσει τη συμφωνία. Τους έδωσα περισσότερα από όσα τούς έδωσε ποτέ ο Σαμαράς και ακόμη θέλουν να με τιμωρήσουν, όπως είχες πει. Ας δούμε το θέμα κατάματα. Δεν θέλουν να δώσουν συμφωνία ούτε σε εσένα ούτε σε εμένα... Με το 62% εμένα δεν μπορούν να με αγγίξουν. Εσένα μπορούν να σε καταστρέψουν». Ο Βαρουφάκης παραθέτει εκτενώς την άποψή του ότι έπρεπε να τιμήσουν τον κόσμο του «Οχι» και επέμεινε στην ενεργοποίηση του σχεδίου του.

«Εκείνη τη στιγμή ο Αλέξης μού εκμυστηρεύθηκε κάτι που δεν το περίμενα. Μου είπε ότι φοβόταν να μην πάμε στου Γουδή, αν επιμέναμε. (...) Μετά υπαινίχθηκε ότι ετοιμαζόταν κάτι σαν πραξικόπημα και ότι ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, ο Στουρνάρας και οι μυστικές υπηρεσίες ήταν σε συναγερμό».

Η πιο ηλίθια ιδέα

Υστερα η συζήτηση άλλαξε ξανά θέμα. «Ο Αλέξης μού είπε ότι ο Δραγασάκης προσπαθούσε να τον πείσει να απαλλαγεί από εμένα, την Αριστερή Πλατφόρμα και τον Καμμένο και να φτιάξει κυβέρνηση συνεργασίας με τη ΝΔ, το ΠαΣοΚ και το Ποτάμι. Και τον διαβεβαίωνε ότι μόλις έκλεινε η συμφωνία με την τρόικα θα μπορούσε να απαλλαχθεί  από τα τρία κόμματα και να με επαναφέρει. Του είπα ότι αυτή ήταν η πιο ηλίθια ιδέα που είχα ακούσει. Χαμογέλασε και χρησιμοποίησε μια έκφραση για τον Δραγασάκη η οποία δεν μπορεί να μεταφερθεί».

Ο Τσίπρας συνέχισε: «Υπάρχει όμως κάτι στην ιδέα να προχωρήσουμε με δύο τρόπους, έναν δημόσιο και έναν κρυφό. Δημοσίως να προσεγγίσουμε τους δανειστές με έναν δεξιό τρόπο, ότι τώρα είμαστε "τα καλά παιδιά", και ταυτόχρονα, στο παρασκήνιο, να ετοιμάζουμε την αντεπίθεσή μας».

Αυτό το διπλό παιχνίδι έπαιξε ο Τσίπρας το καλοκαίρι του 2015 με την αντιπολίτευση, της οποίας τη συναίνεση απέσπασε για να κλείσει η συμφωνία με τους εταίρους. Και ενώ διαβεβαίωσε τους πολιτικούς αρχηγούς ότι δεν θα πάει σε εκλογές, αθέτησε τον λόγο του και τον Αύγουστο προκήρυξε αιφνιδιαστικά πρόωρη προσφυγή στις κάλπες.     
Ο Βαρουφάκης τού είπε ότι είναι μια κακή ιδέα και τον ρώτησε τι θα κάνει τώρα που παραδόθηκε. Ανασχηματισμό, του απάντησε ο Τσίπρας και τον ρώτησε ποιον θα σκεφτόταν για αντικαταστάτη του. «Ηξερα ότι είχε συμφωνήσει με τον επόμενο υπουργό Οικονομικών αλλά έπαιξα το παιχνίδι και του πρότεινα τον Ευκλείδη (τον οποίο προσφέρθηκα να πείσω κι εκείνος υποκρίθηκε ότι ήθελε να το σκεφθεί)». 

Ο Τσίπρας τού πρότεινε να μετακινηθεί στο υπουργείο Οικονομίας. «Και ο Σταθάκης;» ρώτησα. «Θα χαρώ να μην τον ξαναδώ μπροστά μου. Ασ' τον να χαθεί στα μετόπισθεν της Βουλής». Ο Βαρουφάκης τού απάντησε ότι δεν ενδιαφέρεται, ότι ζει και αναπνέει για την αναδιάρθρωση του χρέους και ότι αφού εγκατέλειψαν αυτόν τον στόχο δεν είχε λόγο να είναι υπουργός. 

«Μπορείς να διαλέξεις άλλο υπουργείο, όπως το υπουργείο Πολιτισμού που εσύ και η Δανάη το ξέρετε τόσο καλά». 
Αφού αρνήθηκε και αυτή την προσφορά, ο Βαρουφάκης επέστρεψε στο σπίτι του, διηγήθηκε τα πάντα «στη Δανάη και στην κάμερά της», κοιμήθηκε για κάνα-δυο ώρες και έπειτα έγραψε την έβδομη και τελευταία επιστολή παραίτησής του, ανακοινώνοντας στο blog του: «Minister no more».        

Αυτή, ασφαλώς, είναι η προσωπική του εκδοχή των γεγονότων. Διακρίνεται όμως ένα μοτίβο σκέψης και συμπεριφοράς των ενδιαιτούντων στο Μέγαρο Μαξίμου, το οποίο έχει εκδηλωθεί και σε άλλες περιπτώσεις. Από την άλλη πλευρά, ο Βαρουφάκης γράφει παρεμπιπτόντως Ιστορία, κυρίως ενδιαφέρεται να προβάλει τις απόψεις του και να δικαιολογήσει τις ενέργειές του. Παρουσιάζεται ως το θύμα συνωμοσίας του κατεστημένου και των συντρόφων που πρόδωσαν τον αγώνα απελευθέρωσης από το «Bailoutistan», απορρίπτοντας το σχέδιο απόδρασης από τη «φυλακή των δανειστών». 

Ούτε μια στιγμή δεν αναρωτιέται αν έκανε λάθος, γιατί απομονώθηκε από τους υπόλοιπους υπουργούς Οικονομικών της ευρωζώνης, αν η διαπραγματευτική του στρατηγική προκάλεσε ζημιά στη χώρα. Εκείνος είχε δίκιο στα πάντα και οι άλλοι πάντα άδικο. Το δραματικό πρώτο εξάμηνο του 2015 φιλτράρεται μέσα από ένα υπετροφικό «εγώ», το οποίο δεν επιτρέπει στον συγγραφέα να εστιάσει στο δράμα της χώρας, αλλά τον ωθεί να μηρυκάζει τις ιδέες που περιέφερε απαράλλακτες από Eurogroup σε Eurogroup, και τις προσωπικές του αντιδικίες με τον Γιάννη Δραγασάκη, τον Νίκο Παππά, τον Σπύρο Σαγιά, τον Γιάννη Ρουμπάτη· επίσης, με τον Γιάννη Στουρνάρα - αναφέρει ένα περιστατικό του 2014 με έναν εξαγριωμένο Τσίπρα να απειλεί: «Το πρώτο πράγμα που θα κάνω ως πρωθυπουργός είναι να απαιτήσω την παραίτηση του Στουρνάρα. Θα τον σύρω έξω από την κεντρική τράπεζα, με τις κλωτσιές αν χρειαστεί. Ο Παππάς πρότεινε ακόμα πιο δραστικές λύσεις» - και τον μισητό Γιώργο Χουλιαράκη, τον οποίο περιγράφει ως αχυράνθρωπο της τρόικας. Από τα βέλη του δεν ξεφεύγει ούτε ο φίλος του Ευκλείδης Τσακαλώτος. Μόνο για τον Τσίπρα αποφεύγει τις επικρίσεις, αφήνει όμως τα λόγια του Αλέξη να γράψουν μόνα τους την ετυμηγορία.        

«Καρφώνει» τους πάντες

Ο Βαρουφάκης «καρφώνει» τους πάντες στο βιβλίο του, αναδεικνύοντας ταυτόχρονα την αμφιθυμία με την οποία αντιμετώπισαν τον πρώτο καιρό την κυβέρνηση οι εταίροι. Η Κριστίν Λαγκάρντ παραδέχθηκε ότι οι πολιτικές που επιβλήθηκαν στην Ελλάδα δεν απέδιδαν. Ο Πιερ Μοσκοβισί εκμυστηρεύθηκε ότι στα νιάτα του ήταν μαρξιστής και ότι συμφωνούσε σε όλα με την ελληνική κυβέρνηση, αλλά στα Eurogroup κατάπινε τη γλώσσα του μπροστά στο δίδυμο Ντάισελμπλουμ - Σόιμπλε.

Ο επικεφαλής του Eurogroup περιγράφεται ως μαριονέτα του Σόιμπλε, οι υπόλοιποι υπουργοί ως «cheerleaders του Βόλφγκανγκ». Ο Μισέλ Σαπέν «το μόνο που δεν μου πρότεινε ήταν να καταλάβουμε τη Βαστίλλη τραγουδώντας τη Μασσαλιώτιδα» αλλά στη συνέντευξη Τύπου μίλησε σαν Γερμανός και αργότερα εκμυστηρεύθηκε: «Πρέπει να καταλάβεις ότι η Γαλλία δεν είναι αυτή που ήταν κάποτε». Ο Πόουλ Τόμσεν είχε μόνο μια απαίτηση από την νεοεκλεγείσα κυβέρνηση, να κυνηγήσει τους ολιγάρχες και τη φοροδιαφυγή. «Αυτό που χρειάζεστε είναι να διαγραφούν αμέσως 53 δισ. ευρώ από το χρέος σας» του είπε προτού αλλάξει κι αυτός τροπάρι.

Ο Μπενουά Κερέ ομολόγησε ότι θεωρούσε την προειδοποίηση Στουρνάρα για τη μείωση της ρευστότητας, πριν από τις εκλογές, «ανάρμοστη» και «ανεξήγητη». Ο Τζακ Λιου δεν ακολουθούσε - κατά τον Βαρουφάκη - την πολιτική του Μπαράκ Ομπάμα και ο έλληνας υπουργός δεν έχασε την ευκαιρία, όταν συναντήθηκε στον Λευκό Οίκο με τον τότε αμερικανό πρόεδρο στη διάρκεια της εκδήλωσης για την 25η Μαρτίου, να παραπονεθεί για τον Στουρνάρα που τον μαχαίρωνε πισώπλατα και για τον αμερικανό υπουργό Οικονομικών.

Ο διάλογος Ομπάμα - Βαρουφάκη αποτυπώνεται σαν σε σενάριο ταινίας, και προφανώς έχει καταγραφεί από το κινητό του πρώην υπουργού Οικονομικών. Το ίδιο συμβαίνει και με άλλες κρίσιμες συνομιλίες του, όπως αυτή με την Κριστίν Λαγκάρντ, την οποία επισκέφθηκε ανήμερα το Πάσχα των καθολικών, για να την απειλήσει με μονομερή στάση πληρωμών των δόσεων στο ΔΝΤ. Μια μπλόφα, με εντολή Τσίπρα - ο Βαρουφάκης γράφει ότι διαφωνούσε -,  ώστε να τρομάξει ο Ντράγκι και να απελευθερώσει τη ρευστότητα. Αποδείχθηκε τζίφος.

Επίσης παραδέχεται ότι κατέγραψε με το κινητό του τηλέφωνο ολόκληρο το Eurogroup στη Ρίγα, και όχι μόνο τις δικές του παρεμβάσεις όπως είχε δηλώσει τον Μάιο, όταν ξέσπασε σάλος μετά το δημοσίευμα στο «New York Times Magazine». Στη σύσκεψη που έγινε στο Μέγαρο Μαξίμου την παραμονή του Eurogroup της 11ης Μαΐου ο Ρουμπάτης - ο οποίος όπως λέει ο Βαρουφάκης στράφηκε εναντίον του όταν του ζήτησε να διατηρήσει στη θέση του τον επικεφαλής του ΟΠΑΠ αλλά εκείνος επέλεξε τον Αντώνη Στεριώτη - τον κατηγόρησε ότι έχασε την ψυχραιμία του στη Ρίγα. Τότε υπήρξαν δημοσιεύματα ότι οι υπόλοιποι υπουργοί τον είπαν «χασομέρη», «ερασιτέχνη», «τζογαδόρο» και άλλα προσβλητικά.

Ο Βαρουφάκης διέψευσε τον επικεφαλής της ΕΥΠ και έσπευσε στο γραφείο του. «Φόρτωσα την καταγραφή της συνεδρίασης από το τηλέφωνό μου στον υπολογιστή μου, την πέρασα σε ένα στικάκι USB και άφησα στη γραμματέα μου οδηγίες να φτιάξει αντίγραφα και να τα μοιράσει στο "συμβούλιο πολέμου", με το σημείωμα: "Αυτά έγιναν στην πραγματικότητα". Κανένας δεν μου ανέφερα ξανά τίποτα. Μέχρι σήμερα δεν ξέρω αν έκαναν τον κόπο να το ακούσουν». «Συμβούλιο πολέμου» ονόμαζαν την ολιγομελή ομάδα που συνεδρίαζε στο Μέγαρο Μαξίμου και αποφάσιζε για την τύχη της χώρας ως το δημοψήφισμα.   

Πώς ξεκίνησε το ειδύλλιο

Το ειδύλλιο του Βαρουφάκη με τον Τσίπρα ξεκίνησε στις αρχές του 2011, όταν ο Νίκος Παππάς τού τηλεφώνησε για να συναντηθούν οι τρεις τους στου Ψυρρή. «Οταν μπήκα, εκείνος και ο Παππάς κάθονταν ήδη στο τραπέζι και παράγγελναν μεσημεριανό. Η φωνή του Αλέξη ήταν ζεστή, το χαμόγελό του ανεπιτήδευτο, η χειραψία του προμήνυε έναν πιθανό φίλο. Ο Παππάς είχε μεγαλύτερα μάτια και ένρινη φωνή. Αστειευόταν συνεχώς, είτε το θέμα ήταν αστείο είτε τραγικό, και προσπαθούσε να εκπέμψει εξουσία ενώ παρίστανε ότι είναι "ο άνθρωπός σου". Από την αρχή έγινε φανερό ότι ο Παππάς ήταν ο έμπιστος του νεαρού πρίγκιπα, αυτός που τον συγκρατούσε ή τον κέντριζε, και αυτή η αρχική εντύπωση διατηρήθηκε σε όλη την ταραγμένη περίοδο που ακολούθησε: αυτοί οι δύο νεαροί άνδρες, της ίδιας ηλικίας αλλά διαφορετικού ταμπεραμέντου, δρούσαν και σκέφτονταν σαν ένας. (...) Ο Αλέξης ταλαντευόταν πάνω σε ένα βασικό ζήτημα: αν η Ελλάδα έπρεπε να μείνει στο ευρώ. Στη διάρκεια της συζήτησης, η στάση του μου φάνηκε αδιάφορη και ανώριμη. Νοιαζόταν περισσότερο να έχει υπό έλεγχο τις συνιστώσες στο κόμμα του παρά να ξεκαθαρίσει στο μυαλό του ποια ήταν η σωστή πολιτική. (...) "Γιατί δεν μπορούμε να τους πούμε ότι αν δεν δεχθούν την απόρριψη του προγράμματός τους θα φύγουμε από το ευρώ;" ρώτησε ο Αλέξης». Ο Βαρουφάκης τού εξήγησε τι θα σήμαινε ένα τελεσίγραφα της Ελλάδας προς τους εταίρους της. «"Ομως πολλοί άνθρωποι, όπως ο Πολ Κρούγκμαν, λένε ότι θα είμαστε καλύτερα έξω από την ευρωζώνη" απάντησε νευρικά ο Αλέξης. Για να ταρακουνήσω τον νωθρό τρόπο σκέψης του, του περιέγραψα τι θα συνέβαινε αμέσως μόλις ανακοινωνόταν το Grexit. "Είσαι προετοιμασμένος να τα πεις αυτά στους ψηφοφόρους; Μήπως είναι καλύτερα να τους εξηγήσεις μια στρατηγική διαπραγμάτευσης;". Ο Αλέξης έμοιαζε να είναι αλλού, απασχολημένος με τα εσωτερικά του ΣΥΡΙΖΑ». Προτού φύγουν ο Βαρουφάκης τον συμβούλευσε: «Αν θέλεις να γίνεις πρωθυπουργός, πρέπει να μάθεις αγγλικά. Πάρε έναν δάσκαλο, είναι υποχρεωτικό». Στη δεύτερη συνάντηση «εμφανίστηκε ένας μεταμορφωμένος Αλέξης. Είχε κάνει τα μαθήματά του, μελέτησε το βιβλίο μου "A modest proposal for resolving the Eurozone crisis" και μου ανακοίνωσε υπερήφανα ότι ξεκίνησε μαθήματα αγγλικών».
Στις εκλογές του Μαΐου του 2012, όταν ο Βαρουφάκης επέστρεψε στην Αθήνα για να ψηφίσει, ο Παππάς συγκάλεσε νέα τριμερή. «"Συνειδητοποιείς ότι αν κερδίσουμε θα χειρίζεσαι εσύ τις διαπραγματεύσεις με την Ευρωπαϊκή Ενωση και το ΔΝΤ;" με ρώτησε με το γαλίφικο χαμόγελό του. Το στομάχι μου δέθηκε κόμπος. Υπεύθυνος Οικονομικών ήταν ο Γιάννης Δραγασάκης και ο Τσίπρας με τον Παππά δεν θεωρούσαν ότι ήταν ο κατάλληλος για να δώσει τη μάχη με την ΕΕ και το ΔΝΤ». Αυτό ήταν το χαλί πάνω στο οποίο ο Βαρουφάκης έστρωσε τις υποψίες του ότι ο Δραγασάκης ήταν «ο άνθρωπος των τραπεζιτών».  

Το «καμπανάκι κινδύνου»

Η συμπεριφορά των δύο ανδρών χτύπησε πολλές φορές «καμπανάκι κινδύνου» στο μυαλό του, αλλά η προοπτική να εφαρμόσει τις θεωρίες του στην πράξη και να σώσει ταυτόχρονα την Ελλάδα και την Ευρώπη ήταν ακαταμάχητη. Τόσο ώστε ξεπέρασε και τη «ναυτία» που του προκάλεσε το πρόγραμμα της Θεσσαλονίκης.  

Τον Νοέμβριο του 2014 ο Παππάς τηλεφώνησε ξανά. «Είναι επείγον να έρθεις». Η συνάντηση έγινε στο σπίτι του Τσίπρα, παρουσία του Παππά και του Δραγασάκη, και κράτησε μέχρι τα ξημερώματα. Η ατμόσφαιρα ήταν χαρούμενη, με τις πρόωρες εκλογές να πλησιάζουν, αλλά η συζήτηση επικεντρώθηκε στο πώς θα αποφύγουν τη θηλιά των δανειστών. Εκεί ο Βαρουφάκης αναφέρθηκε για πρώτη φορά στην ανάγκη ύπαρξης ενός παράλληλου συστήματος πληρωμών έτοιμου να μπει σε εφαρμογή αμέσως και να μετατραπεί με το πάτημα ενός κουμπιού σε νέο νόμισμα.

«Αν κερδίσουμε, και αναμφίβολα θα κερδίσουμε, θέλουμε να γίνεις εσύ υπουργός Οικονομικών» 
του πρότεινε ξανά ο Τσίπρας. Ο Βαρουφάκης εξέφρασε τη διαφωνία του με το πρόγραμμα της Θεσσαλονίκης, αλλά παρενέβη ο Παππάς και είπε ότι δεν ήταν δεσμευτικό για εκείνον. «Δεν είσαι καν μέλος του ΣΥΡΙΖΑ» παρατήρησε. «Δεν θα πρέπει να γίνω αν αναλάβω υπουργός Οικονομικών;» ρώτησα. Ο Αλέξης μού έδωσε μια μελετημένη απάντηση: «"Οχι, σε καμία περίπτωση. Δεν θέλω να γίνεις μέλος του ΣΥΡΙΖΑ. Πρέπει να μείνεις έξω από τις βασανιστικές συλλογικές διαδικασίες λήψης αποφάσεων του κόμματός μας". (...) Οπως προχωρούσαμε προς την έξοδο του διαμερίσματος, σκεπτικός, ο Αλέξης μού είπε: "Θα χρειαστεί να οργανώσεις μια ομάδα προετοιμασίας σε περίπτωση που μας σπρώξουν εκτός ευρωζώνης. Ξεκίνα να το δουλεύεις σύντομα". Ετσι γεννήθηκε αυτό που μετέπειτα θα γινόταν γνωστό ως Plan X».
Τον Μάρτιο του 2015 ο Βαρουφάκης παρουσίασε το παραπάνω σχέδιο στο Υπουργικό Συμβούλιο. «Οι περισσότεροι υπουργοί με πλησίασαν για να εκφράσουν τον ενθουσιασμό τους, κάποιοι με χτυπούσαν φιλικά στην πλάτη, άλλοι με αγκάλιαζαν, μια υπουργός μού είπε ότι τη συγκίνησα και την ενέπνευσα». Τρεις μήνες μετά όλα θα άλλαζαν.  

Αποθεματικά

Ερευνώντας τα αποθεματικά των τραπεζών, ο Βαρουφάκης ανακάλυψε ότι υπήρχαν 16 δισ. ευρώ που ανήκαν στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα σε διάφορα υποκαταστήματα. «Το είπα στον Αλέξη που εκείνη την ώρα ήταν στο γραφείο του χαλαρώνοντας με τον Φλαμπουράρη, έναν υπουργό άνευ χαρτοφυλακίου που είναι κάτι σαν πατρική φιγούρα για εκείνον. Τα μάτια του Αλέξη άστραψαν. "Και γιατί δεν τα χρησιμοποιούμε για να γεμίσουμε τα ΑΤΜ;". Του εξήγησα ότι αυτό θα ισοδυναμούσε με κλοπή. "Αν το παιδί μου πεινάει και δεν έχω λεφτά, έχω κάθε ηθικό δικαίωμα να κλέψω ένα μπουκάλι γάλα. Δεν είναι το ίδιο;".

Ο ακροδεξιός

«Προσωπικά θα προτιμούσα τη συνεργασία με το Ποτάμι, αλλά υπήρχε ένα μεγάλο εμπόδιο. Είχαν υιοθετήσει μια στάση φιλική προς την τρόικα. Η συνεργασία με το Ποτάμι θα ήταν πολιτική αυτοκτονία και πραγματικά χωρίς νόημα. Σε κάθε περίπτωση, η ηγετική ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ, και ειδικά ο Αλέξης, είχαν πάρει την απόφασή τους και, παρότι καταλάβαινα την επιλογή τους, η ίδια η ιδέα ήταν αποκρουστική. Ο Αλέξης είχε κάνει συμφωνία με τον Πάνο Καμμένο. Η σφοδρή αντιμνημονιακή του στάση τον τοποθετούσε στα αριστερά του ΠαΣοΚ, του Ποταμιού και της ΝΔ, αλλά στα κοινωνικά θέματα, στις διεθνείς σχέσεις, έπαιρνε θέσεις ακροδεξιές, σχεδόν απροκάλυπτα ρατσιστικές, σεξιστικές και ομοφοβικές».


Σόιμπλε


Συνάντηση με τον Σόιμπλε στις 11 Μαΐου. «Απέρριψε τα επιχειρήματά μου αμέσως. "Το Μνημόνιο, το Μνημόνιο όπως είναι, χωρίς αλλαγές. Διαφορετικά η δραχμή. Αν θέλεις το ευρώ, θα πρέπει να δεχθείς το Μνημόνιο. Αν δεν θέλεις το ευρώ, αυτή είναι μια άλλη συζήτηση. Οι Ελληνες πρέπει να αποφασίσουν, γι' αυτό χάρηκα όταν άκουσα τον Πρωθυπουργό σας να μιλάει για δημοψήφισμα. Να το κάνετε το δημοψήφισμα. Και ξέρεις, αν χρειαστούν έξι μήνες για να αποφασίσουν οι Ελληνες, με την ησυχία τους, δεν υπάρχει πρόβλημα. Θα σας χρηματοδοτήσουμε πλήρως για τους έξι μήνες". Ο Βαρουφάκης, σοκαρισμένος από την ευκολία με την οποία αντιμετώπιζε ο Σόιμπλε τη διάλυση της ευρωζώνης τον ρώτησε αν θα μπορούσε να συγκρατήσει τους δαίμονες του Grexit. «Μην το αποκαλείς Grexit τότε, σκέψου το σαν time out (...).
Ξέσπασμα του Ευκλείδη Τσακαλώτου: «Δεν αντέχω την επιπολαιότητά τους» 

Στο βιβλίο περιγράφονται οι τελευταίες ενθουσιώδεις ημέρες της αντιπολίτευσης μέσα από πικάντικα περιστατικά, όπως η συνομιλία του Τσίπρα με έναν εξέχοντα τραπεζίτη στα τέλη του 2014. «Τον απείλησε ότι θα κλείσει τα ATM αν με κάνει υπουργό» διηγείται ο Βαρουφάκης στον Τζέιμι Γκαλμπρέιθ. «Ο Αλέξης τον ρώτησε πόσο χρονών είναι. Ο τραπεζίτης απάντησε: "65". Τότε ο Αλέξης τού είπε: "Αν με ρίξεις, είμαι πολύ νέος για να ξανασηκωθώ. Εσύ όχι!"».
Περιγράφονται οι πρώτες ημέρες της νέας κυβέρνησης, όταν ούτε οι «ζηλωτές του ΣΥΡΙΖΑ» δεν μπορούσαν να αποτρέψουν την πρόσληψη της Ελενας Παναρίτη και του Γκλεν Κιμ. 

«Ο Γκλεν ήταν τραπεζίτης», «ειδήμων στα ομόλογα με ρήτρα ανάπτυξης που σκόπευα να προτείνω ως μέρος του swap του ελληνικού χρέους. Μου είπε ότι είχε παίξει πρωταγωνιστικό ρόλο στον σχεδιασμό όχι μόνο του ελληνικού προγράμματος αλλά και των ευρωπαϊκών ταμείων διάσωσης», «έχοντας ανθρώπους σαν τον Γκελν δίπλα μου, ο οποίος ήξερε πού είναι θαμμένοι όλοι οι σκελετοί,  αποκτούσα ένα ανεκτίμητο όπλο. (Οταν οι αξιωματούχοι της τρόικας τον είδαν στο πλευρό μου, παραλίγο να πάθουν εγκεφαλικό)».      

Η πρώτη κρίση στην κυβέρνηση

Περιγράφεται η πρώτη ενδοκυβερνητική κρίση. Ο Τσακαλώτος είχε μείνει εκτός, χάριν του Παναγιώτη Λαφαζάνη. Ο Βαρουφάκης θορυβημένος τηλεφώνησε στον Τσίπρα, ο οποίος τού είπε ότι του πρότεινε να αναλάβει υφυπουργός Οικονομικών και αρνήθηκε. «Μου μίλησε άσχημα, Γιάνη. Γαμ..σε τον!». Ο Βαρουφάκης επέμεινε. Το ίδιο και ο Τσίπρας. «Χρειάζομαι τον Λαφαζάνη στην κυβέρνηση σε οικονομικό υπουργείο για να μη μας κατουράει απ' έξω». Τελικά ο Τσακαλώτος ανέλαβε αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών με αρμοδιότητα τις διεθνείς οικονομικές σχέσεις. Στο πρώτο τους ταξίδι στο εξωτερικό, ο  Βαρουφάκης δούλευε τις παρεμβάσεις του και ο Ευκλείδης «στο αεροπλάνο διάβαζε ένα μυθιστόρημα της Τζέιν Οστιν». Ο δεσμός διατηρήθηκε παρά τις εντάσεις που ακολούθησαν. Ο Βαρουφάκης παραθέτει ένα μήνυμα του Τσακαλώτου ύστερα από μια θυελλώδη σύσκεψη του πρωθυπουργικού επιτελείου στις Βρυξέλλες: «Δεν αντέχω την επιπολαιότητά τους». «Η αντιπάθεια και η περιφρόνησή του για τον Αλέξη και τον Παππά, τις οποίες τού ανταπέδιδαν, μαζί με το γεγονός ότι πάλεψα για να μπει στην κυβέρνηση, με έκαναν να αισθάνομαι ασφάλεια μαζί του».

Και τέλος περιγράφονται οι ημέρες της αποδιοργάνωσης, της οργής, της κατάθλιψης, της εξουθένωσης και της συνθηκολόγησης. Πώς κατέρρευσαν οι ψευδαισθήσεις του Αλέξη ότι «δυνάμεις πέρα από την Ευρώπη, από τη Ρωσία και την Κίνα ως τις ΗΠΑ και το Ιράν, θα μας βοηθούσαν» και πώς υπέκυψε στα μάγια της καγκελαρίου, η οποία τον χειραγωγούσε ψυχολογικά βλέποντας τη μελαγχολία του και την πάλη με τον εαυτό του. Πώς ξεγυμνώθηκαν οι αυταπάτες του Πάνου Καμμένου, του «ακροδεξιού συνωμοσιολόγου εταίρου μας», ότι θα τους εξασφάλιζαν δισεκατομμύρια δολάρια ελληνοαμερικανοί φίλοι του της Wall Street.

Η σοκαριστική συνάντηση

Η σοκαριστική συνάντηση με τον Σόιμπλε στις 11 Μαΐου, όταν ξεκαθάρισε «ή το Μνημόνιο όπως είναι ή τη δραχμή». Εναλλακτικά, δημοψήφισμα και time out από την ευρωζώνη.

Η αποτυχημένη απόπειρα του Εμανουέλ Μακρόν να μεσολαβήσει στον Φρανσουά Ολάντ και στον Ζίγκμαρ Γκάμπριελ ώστε να ξαναρχίσει η διαπραγμάτευση που είχε σταματήσει.  

Η βραδινή σύσκεψη στο Μέγαρο Μαξίμου, πριν από την τραπεζική αργία. Ο Βαρουφάκης επέμενε στο παράλληλο σύστημα, ο Δραγασάκης έθεσε βέτο λέγοντας ότι πρόκειται για επικίνδυνα νταηλίκια και λεονταρισμούς, που θα προκαλούσαν άσκοπη σύγκρουση με τον Ντράγκι. «Κανένας άλλος δεν μίλησε. Ολοι κοίταζαν τον Αλέξη, που πλησίασε στο παράθυρο ανάβοντας τσιγάρο - μια καινούργια συνήθεια. "Θα συνταχθούμε με τον Δραγασάκη, Γιάνη" είπε. Κοίταξα στο δωμάτιο. Μόνο ο Ευκλείδης με υποστήριζε». Μετά ο Βαρουφάκης πρότεινε να μείνουν ανοιχτές οι τράπεζες τη Δευτέρα, να ξεμείνουν από λεφτά και να τις κλείσουν οι ίδιοι οι τραπεζίτες. «"Και τότε να βγούμε στους δρόμους να διαδηλώσουμε μαζί  με τους πολίτες κατά της τρόικας". Αυτή τη φορά ούτε ο Ευκλείδης ήταν μαζί μου».
Από το Βήμα

Τρίτη 18 Ιουλίου 2017

Νέο κρούσμα επιλεκτικής... όρασης για τα «σαΐνια» της PwC

nea_grafeia_pwc_loyxemboyrgo.jpg

Tα χλιδάτα γραφεία της PwC στο ΛουξεμβούργοTα χλιδάτα γραφεία της PwC στο Λουξεμβούργο | EPA / NICOLAS BOUVY
Στο μικροσκόπιο (και) της αμερικανικής Εποπτικής Αρχής Ορκωτών Λογιστών (PCAOB) μπαίνει η ελεγκτική εταιρεία PricewaterhouseCoopers (PwC) για τους «ελέγχους-μαϊμού» στην ιταλική θυγατρική της British Telecom.
Οι λογιστές της PwC -που ελέγχουν βιβλία και οικονομικές ανακοινώσεις της British Telecom για περισσότερα από 30 χρόνια- «απέτυχαν» να ανακαλύψουν τις λογιστικές παρατυπίες που συνέβαιναν εδώ και χρόνια στην ιταλική θυγατρική BT Italia παρ’ ότι κάποιες από αυτές τις παρατυπίες ήταν εξόφθαλμες.
Τα στελέχη της ιταλικής θυγατρικής χρησιμοποιούσαν ποικιλία μεθόδων προκειμένου να κρύβουν ή να ελαχιστοποιούν τα πραγματικά κόστη και να εμφανίζουν την εταιρεία οικονομικά εύρωστη.
Κάποιες από αυτές τις μεθόδους απόκρυψης ήταν περίπλοκες. Κάποιες άλλες όμως ήταν κλασικές, όπως για παράδειγμα η εγγραφή διαφόρων εξόδων στο κονδύλι των «κεφαλαιουχικών δαπανών» το οποίο κανονικά αφορά κτίρια και αγορές περιουσιακών στοιχείων. Η PwC όμως δεν πήρε μυρουδιά.

Ο πληροφοριοδότης

Ο βρετανικός κολοσσός έμαθε τελικά τι συνέβαινε στην BT Italia από έναν πληροφοριοδότη όταν αυτός έφτασε στα κεντρικά της γραφεία στο Λονδίνο πέρυσι το καλοκαίρι.
Ο πληροφοριοδότης ενημέρωσε τη διοίκηση της ΒΤ ότι τουλάχιστον από το 2013 τα στελέχη της ιταλικής θυγατρικής χρησιμοποιούσαν διάφορες χρηματοοικονομικές συμφωνίες -και διακανονισμούς- προκειμένου να κρύβουν τις πραγματικές επιδόσεις της εταιρείας και να εμφανίζουν την BT Italia κερδοφόρα.
Αποκάλυψε μεταξύ άλλων ότι τα στελέχη είχαν συμφωνήσει κρυφά με προμηθευτές και εταιρείες factoring προκειμένου να εξασφαλίζουν δάνεια έναντι οφειλομένων και να πληρώνουν με αυτά τις προμήθειες. Εκμίσθωναν ακόμη με φουσκωμένες τιμές εξοπλισμό σε τρίτα μέρη.
Οι συμφωνίες αυτές επέτρεπαν στα στελέχη να μειώνουν τα κόστη, να φουσκώνουν τη ρευστότητα και να αποκρύπτουν την πραγματική κερδοφορία της εταιρείας.
Μπροστά σε αυτές τις αποκαλύψεις η διοίκηση της BT ζήτησε από έναν άλλο κολοσσό ορκωτών λογιστών, την KPMG, να ερευνήσει τι συμβαίνει.
Τον Οκτώβριο του 2016 μόλις κατάλαβε οριστικά τι συνέβαινε απέλυσε τα εμπλεκόμενα στελέχη της ιταλικής θυγατρικής, ενώ τον περασμένο Ιανουάριο ανακοίνωσε «μαύρη τρύπα» 530 εκατ. λιρών στους λογαριασμούς της BT Italia.
Μία εβδομάδα αργότερα ο βρετανικός κολοσσός είχε απολέσει το 20% της χρηματιστηριακής του αξίας, δηλαδή περί τα 8 δισ. λίρες.
Τον περασμένο Απρίλιο -και ενώ η εισαγγελία του Μιλάνου είχε ξεκινήσει έρευνα για ψευδή λογιστικά στοιχεία και υπεξαίρεση κατά στελεχών της ΒΤ Ιtalia- η PCAOB ζήτησε από την ιταλική επιτροπή κεφαλαιαγοράς (Consob) τα ντοκουμέντα που αφορούν τους ελέγχους τους οποίους είχε κάνει η PwC στην ΒΤ Italia μεταξύ 2014 και 2017.
Η PCAOB κινήθηκε ύστερα από αγωγές μετόχων της BT στις ΗΠΑ οι οποίοι κατηγορούν τον τηλεπικοινωνιακό κολοσσό ότι δεν πληροφόρησε έγκαιρα αγορά και μετόχους για τις παρατυπίες στην ιταλική θυγατρική.

Πρόστιμα

Ερευνα για τους ελέγχους της PwC στην British Telecom ξεκίνησε –κάπως καθυστερημένα– πριν από περίπου δέκα ημέρες και η βρετανική Εποπτική Αρχή Ορκωτών Λογιστών (FRC).
Toν περασμένο Μάιο η FRC είχε ρίξει πάντως πρόστιμο-ρεκόρ 5 εκατ. λιρών στην PwC για «παράπτωμα» που αφορούσε λογιστικό έλεγχο της βρετανικής εταιρείας συντήρησης κοινωνικής στέγης Connaught, ενώ ανάλογη καμπάνα 3 εκατ. λιρών τής έριξε και το 2015 για την «καλή δουλειά» που αυτή έκανε στον έλεγχο των βιβλίων της εταιρείας χρηματοοικονομικών υπηρεσιών Cattles που… χρεοκόπησε.
H PwC ερευνήθηκε έως πρόσφατα και για λογιστικό σκάνδαλο στη μεγάλη βρετανική αλυσίδα σουπερμάρκετ TESCO, χωρίς ωστόσο να της αποδοθούν κατηγορίες.
H PwC αποτελεί μαζί με τις Deloitte, KPMG, EY τις 4 μεγαλύτερες (Big 4) εταιρείες ορκωτών λογιστών του πλανήτη, τις οποίες νωρίτερα αυτή την εβδομάδα «έστησε στον τοίχο» για την αδιαφάνεια που διέπει τη λειτουργία τους μελέτη της Ευρωπαϊκής Ενωτικής Αριστεράς (Βλ. «Εφ.Συν.» 5/7/2017).
Από την ΕφΣυν

Κυριακή 16 Ιουλίου 2017

ΑΡΘΡΟ ΤΗΣ ΝΑΟΜΙ ΚΛΑΙΝ 
H Καναδή ακτιβίστρια, δημοσιογράφος και συγγραφέας Ναόμι Κλάιν (No Logo, Το δόγμα του Σοκ, Φράχτες και Παράθυρα, Αυτό αλλάζει τα πάντα, Όχι δεν είναι αρκετά) με όλα της τα βιβλία να έχουν γίνει μπεστ σέλερς μιλά για τις βρετανικές εκλογές, για την νέα εποχή και κουλτούρα των πολυεθνικών εταιρειών, για τον Τραμπ, για την κλιματική αλλαγή στο readersupportednews.
Για τον Τζέρεμι Κόρμπιν, τις βρετανικές εκλογές και το «μάθημα» για τους Αμερικανούς
Ένα από τα μαθήματα που πήραμε από τις βρετανικές εκλογές είναι ότι όση σημασία έχουν οι ιδέες έχουν και τα πρόσωπα που τις εκφράζουν. Ο πομπός του μηνύματος έχει σημασία, όπως και οι πολιτικές δεξιότητες του. Πρέπει να είναι αξιόπιστος. Και κάτι που μοιράζονται ο Corbyn και ο Bernie Sanders είναι ότι δεν παλινδρομούν. Οι πεποιθήσεις τους είναι σταθερές, δεν αλλάζουν, δεν προσαρμόζονται.  Αυτό τους καθιστά αξιόπιστους φορείς των πολιτικών ιδεών τους.
Ένα ακόμη μάθημα ήταν ότι οι τολμηρές, ριζοσπαστικές ιδέες που υπόσχονται και διεκδικούν τη βελτίωση της ζωής των ανθρώπων, ένα άλλο τρόπο ανάπτυξης, μπορούν να κερδίσουν τις εκλογές. Οι Εργατικοί βρέθηκαν κοντά στη νίκη. Αυτό είναι συναρπαστικό, και ταυτόχρονα είναι μια φοβερή ευθύνη. Εάν η Αριστερά μπορεί να κερδίσει, σημαίνει ότι η Αριστερά πρέπει να κερδίσει. Αποδεικνύεται ότι είναι δυνατόν, είναι εφικτό και ότι αυτές οι ιδέες είναι άκρως δημοφιλείς. Αυτό είναι ένα μήνυμα όχι μόνο για τους Δημοκρατικούς, όχι μόνο για το κατεστημένο αλλά για όλους.
Παράλληλα, η άνοδος του Corbyn είναι μια τέτοια απόρριψη της ανάληψης της πολιτικής από την εταιρική λογική, λογική που υιοθέτησε ο Τόνι Μπλερ. Όταν έγραφα το No Logo ήταν συγκλονιστικό το γεγονός ότι ο Τόνι Μπλερ μιλούσε για τους Εργατικούς σαν να επρόκειτο για εμπορικό σήμα, για brand. Μιλώντας με τέτοιους όρους αποκαλούνταν το Εργατικό κόμμα ως «Νέο Εργατικό Κόμμα». Η ιδέα της αντιμετώπισης ενός πολιτικού κόμματος ως εμπορικό σήμα ήταν νέα. Έφτασε να αντιμετωπίζει τη Βρετανία ως εμπορικό σήμα. Με το σύνθημα «Cool Britannia».
Ναι. Αποκήρυξε σαφώς τη λέξη Εργατικοί, αποκόπτοντάς την από το νόημά της, με τον ίδιο τρόπο που οι εταιρείες διαχωρίζουν τις μάρκες τους από τα προϊόντα που πωλούν. Αυτό που βρήκα συγκινητικό στην εκστρατεία του Corbyn ήταν ότι το λογότυπο των Εργατικών εμφανιζόταν στο τέλος των διαφημίσεών του, και σήμαινε, «έδειχνε» εργαζόμενους. Σταμάτησε να είναι μάρκα και έγινε μια περιγραφή των αξιών και των πολιτικών του κόμματος. Αυτή είναι μια σημαντική μετατόπιση, ειδικά επειδή πολλοί Δημοκρατικοί πιστεύουν ότι ο τρόπος για να νικήσουν τον Trump είναι να αντιπροτείνουν έναν πιο διάσημο δισεκατομμυριούχο.
Για την παντοκρατορία των πολυεθνικών εταιρειών
Οι πολυεθνικές εταιρείες πλέον εκπροσωπούν ιδέες και τα λογότυπα εξελίχθηκαν σε δείκτες κοινωνικού κύρους. Η κατανάλωση δεν αφορά πια την κάλυψη μιας ανάγκης. Έγινε άποψη. Σύμβολο.
Η Nike, η Apple, η Body Shop, η Calvin Klein, η Disney, η Levi’s και η Starbucks, θεωρούν πλέον το προϊόν τους ως δευτερεύον σε σχέση με το πραγματικά παραγόμενο: το brand. Ενσωμάτωσαν την ιδέα τoυ brand στο ίδιο το οικοδόμημα της ύπαρξής τους. Και η εταιρική τους “κουλτούρα” έγινε τόσο σφιχτοδεμένη και κλειστή, ώστε ο έξω κόσμος να τις εκλαμβάνει πλέον ως κάτι μεταξύ αδελφότητας, θρησκευτικής λατρείας και αναρρωτηρίου. Τα πάντα γι’ αυτές είναι διαφήμιση του επώνυμου προϊόντος τους: Ένα παράξενο λεξιλόγιο που περιγράφει τη λέξη “υπάλληλοι” με ποικίλες όσες ονομασίες (συνεργάτες, άνθρωποι πίσω από τον πάγκο, παίκτες ομάδας, μέλη πληρώματος), ύμνοι των εταιρειών, διευθυντές, σύμβουλοι, φανατική προσήλωση στη συνοχή του σχεδιασμού, ροπή για μνημειώδη κτίρια και διακηρύξεις σχετικά με την αποστολή της νέας εποχής.
Για παράδειγμα, η Benetton και η Calvin Klein αύξησαν εξίσου τις δαπάνες τους στο μάρκετινγκ που αναφερόταν σ’ έναν τρόπο ζωής, χρησιμοποιώντας διαφημίσεις για να συνδέσουν το στιλ τους με την τολμηρή τέχνη και τις προοδευτικές πολιτικές. Τα ρούχα σπάνια κάνουν την εμφάνισή τους σ’ αυτές τις υψηλής σύλληψης διαφημίσεις, πολύ λιγότερο δε οι τιμές. Ενώ ακόμη πιο υψηλής αφαίρεσης είναι οι διαφημίσεις π.χ. της Absolut Vodka, η οποία είχε ήδη εδώ και αρκετά χρόνια αναπτύξει μια στρατηγική εμπορίας σύμφωνα με την οποία το προϊόν είχε εξαφανιστεί και το brand της είναι απλώς ένας άδειος χώρος σε σχήμα μπουκαλιού, ο οποίος μπορεί να γεμίσει με οποιοδήποτε περιεχόμενο προτιμούσε ένα συγκεκριμένο κοινό: “διανοουμενίστικο” για το περιοδικό Harper’s και “φουτουριστικό” για το Wired, “εναλλακτικό” για το Spin, “κραυγαλέο και περήφανο” για το Out, “Absolut Centerfold” (“Απόλυτο Σαλόνι”) για το Playboy.
Σύμφωνα λοιπόν μ’ αυτή τη λογική, οι εταιρείες δεν πρέπει να ξοδεύουν τους περιορισμένους χρηματικούς πόρους τους σε εργοστάσια τα οποία απαιτούν υλική συντήρηση, σε μηχανές οι οποίες θα φθαρούν ή σε υπαλλήλους οι οποίοι σίγουρα θα γεράσουν και θα πεθάνουν. Αντίθετα, οφείλουν να κατευθύνουν αυτούς τους πόρους προς τα εικονικά τούβλα και τη λάσπη που χρησιμοποιούνται για να δημιουργήσουν την επωνυμία του προϊόντος. Τουτέστιν, προς τις χορηγίες, τη συσκευασία των προϊόντων, την επέκταση και τη διαφήμιση.
Από το Ελ Πάσο μέχρι το Πεκίνο, από το σαν Φρανσίσκο μέχρι την Τζακάρτα κι από το Μόναχο μέχρι την Τιχουάνα, τα παγκόσμια επωνύμια αποβάλλουν την ευθύνη της παραγωγής και την εναποθέτουν στους ώμους των εργολάβων τους: Τους λένε δηλαδή πώς να φτιάχνουν τα αναθεματισμένα τα πράγματα, και να τα φτιάχνουν φτηνά, ώστε να υπάρχουν πολλά χρήματα μετά για την επωνυμιοποίησή τους. Κάντε τα πραγματικά πολύ φτηνά.
Για τον Τραμπ
Ο θαυμασμός του Trump για αυταρχικές προσωπικότητες, αυταρχικούς ηγέτες και αυταρχικές τακτικές είναι μια αλλαγή. Για παράδειγμα, ο Μπους και ο Τσένι δεν απαγόρευσαν τις διαμαρτυρίες μετά τις 9/11. Θα μπορούσαν να το έχουν δοκιμάσει αλλά έκαναν πολλά άλλα πράγματα ώστε να αποσιωπήσουν κάθε διαφωνία, κυρίως προσπαθώντας να συσχετίσουν οποιαδήποτε σοβαρή κριτική με την τρομοκρατία. Αλλά αξίζει να σημειωθεί ότι δεν έκαναν ό, τι έκανε η γαλλική κυβέρνηση του Ολάντ μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις στο Παρίσι, όταν χαρακτήρισε την κατάσταση, κατάσταση έκτακτης ανάγκης και απαγόρευσε πολιτικές συγκεντρώσεις και κάθε συγκέντρωση περισσότερων από πέντε ανθρώπων.
Νομίζω ότι πρέπει να αναμένουμε ότι η διοίκηση του Τραμπ θα προσπαθήσει να κάνει κάτι τέτοιο. Είχε πει ότι θέλει να απαγορεύσει την είσοδο μουσουλμάνων στις Ηνωμένες Πολιτείες. Και όντως μετά την τρομοκρατική επίθεση του Λονδίνου, άρχισε αμέσως να μιλάει για την ανάγκη απαγόρευσης εισόδου τους.
Σίγουρα έχουν πάρει ένα μάθημα από τις διαμαρτυρίες που ξέσπασαν για την απαγόρευση των Μουσουλμάνων. Είναι όμως σημαντικό να υπάρχει ένας τεράστιος αριθμός ανθρώπων στο δρόμο. Εάν η αντίδραση και η διαμαρτυρία παραμείνει στις πιο στοχευμένες και πιο ευάλωτες κοινότητες, οι οποίες μόνες τους θα προσπαθήσουν να υπερασπιστούν τα δικά τους δικαιώματα, η καταστολή θα είναι πολύ πιο σοβαρή. Αντίθετα, αν έχουν να αντιμετωπίσουν εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους όλων των εθνοτήτων και θρησκευτικών ομάδων στους δρόμους, θα είναι πολύ πιο δύσκολο να τους καταστείλουν και σίγουρα όχι  χωρίς σοβαρές συνέπειες.
Γενικότερα, γνωρίζουμε ήδη ότι η κυβέρνηση Τραμπ σχεδιάζει να απορυθμίσει τις αγορές, να κηρύξει ολοκληρωτικό πόλεμο κατά της «ριζοσπαστικής ισλαμικής τρομοκρατίας», να πετάξει στα σκουπίδια κάθε επιστήμη που ασχολείται με το κλίμα και να πυροδοτήσει φρενίτιδα στον κλάδο των ορυκτών καυσίμων. Είναι ένα όραμα ικανό να δημιουργήσει ένα τσουνάμι από κρίσεις και σοκ: Οικονομικές κρίσεις, καθώς θα σκάνε φούσκες στις αγορές. Κρίσεις στην ασφάλεια, καθώς θα γυρίσει μπούμερανγκ στις ΗΠΑ η επιθετικότητα εκτός συνόρων. Κρίσεις στις καιρικές συνθήκες, καθώς το κλίμα θα αποσταθεροποιείται ακόμη περισσότερο. Και τέλος, βιομηχανικές κρίσεις, καθώς οι αγωγοί πετρελαίου θα έχουν διαρροές και οι εξέδρες εξόρυξης θα καταστρέφονται -κάτι που συνηθίζεται, ειδικά όταν το ρυθμιστικό πλαίσιο είναι χαλαρό.
Όλα αυτά είναι αρκετά επικίνδυνα. Ακόμα χειρότερος είναι ο τρόπος που η κυβέρνηση Τραμπ θα επιχειρήσει να εκμεταλλευτεί αυτές τις κρίσεις, πολιτικά και οικονομικά.
Για την κλιματική αλλαγή
Το κλίμα είναι πιο σύνθετο, διότι πρόκειται για την αλλαγή της σπονδυλικής στήλης ολόκληρης της οικονομίας. Είμαι πάντα ύποπτη όταν οι άνθρωποι πλαισιώνουν τη λύση ως ένα μόνο πράγμα, όπως ο φόρος άνθρακα. Η ιδέα ότι ευθύνεται ο άνθρακας και ότι αυτό θα ήταν ποτέ αρκετό για να αλλάξει τα δομικά στοιχεία μιας βιομηχανικής οικονομίας, φαίνεται απλά τρελή.
Δεν ευθύνεται ο άνθρακας, αλλά ο καπιταλισμός. Λένε ότι είναι αδύνατον να απαλλαγούμε από τα ορυκτά καύσιμα, όταν στην πραγματικότητα αρκεί απλώς να παραβιάσουμε όλους τους κανόνες του εγχειριδίου της «ελεύθερης αγοράς»: να χαλιναγωγήσουμε την ισχύ των εταιρειών, να ανοικοδομήσουμε τις τοπικές οικονομίες και να ανακτήσουμε τον έλεγχο των δημοκρατιών μας.
Η πραγματική εξουσία βρίσκεται στις πολυεθνικές και στα κράτη που υπερασπίζονται περισσότερο τα συμφέροντά τους παρά το γενικό συμφέρον. Η πραγματική εξουσία βρίσκεται στα χέρια π.χ. της αμερικανικής πετρελαϊκής Exxon, η οποία κρατάει τα σχοινιά από τις μαριονέτες Ρεπουμπλικάνους στη Γερουσία ώστε να μη θέλουν να ακούσουν για συμφωνία που θα έβαζε τέλος στην κλιματική αλλαγή.
Προφανώς οι Ρεπουμπλικανοί κάνουν λιγότερο από το τίποτα. Οι Δημοκρατικοί δεν έχουν ιδέα για το τι πρέπει να κάνουν και έτσι στο κενό αυτό έχουν προκύψει κάποιες πραγματικές λύσεις από το τοπικό επίπεδο.
Τοπικές κοινότητες βρίσκονται σε εξέγερση ενάντια στην εξόρυξη σχιστολιθικού αέριου, το πέρασμα αγωγών και τις εξορύξεις από την Αλάσκα στο Δέλτα του Νίγηρα, από την Ελλάδα προς τον Ισημερινό. Αλλά εναντίον τους βρίσκονται συμφέροντα που εκφράστηκαν πρόσφατα με υποδειγματική σαφήνεια από τον Ρεξ Τίλλερσον (Rex Tillerson), πρόεδρο και διευθύνοντα σύμβουλο της ExxonMobil: «Η φιλοσοφία μου είναι να βγάλω λεφτά. Αν μπορώ να τρυπήσω και να κερδίσω χρήματα, τότε αυτό είναι που θέλω να κάνω».
Η κλιματική αλλαγή, ένα ηχηρό μήνυμα που μεταδίδεται με τη γλώσσα των πυρκαγιών, των πλημμυρών, των καταιγίδων και των ξηρασιών, αποτελεί ένα πολιτισμικό κάλεσμα αφύπνισης. Για να την αντιμετωπίσουμε δεν είναι αρκετό να χρησιμοποιούμε λαμπτήρες υψηλής ενεργειακής απόδοσης• πρέπει να αλλάξουμε τον κόσμο, πριν ο κόσμος αλλάξει τόσο δραματικά, ώστε κανείς να μην είναι πλέον ασφαλής. Είτε θα κάνουμε το άλμα είτε θα βυθιστούμε.
Οι πόροι που χρειάζονται για να εγκαταλείψουμε γρήγορα τα ορυκτά καύσιμα και να προετοιμαστούμε για τα επόμενα ακραία καιρικά φαινόμενα θα σώσουν μεγάλες μερίδες του παγκόσμιου πληθυσμού από τη φτώχεια, παρέχοντάς τους υπηρεσίες που αυτή τη στιγμή τους λείπουν, από πόσιμο νερό μέχρι ηλεκτρισμό. Πρόκειται για ένα όραμα για το μέλλον που ξεπερνάει το να επιβιώσουμε ή να αντέξουμε στην κλιματική αλλαγή, ξεπερνάει την «άμβλυνση» της κλιματικής αλλαγής ή την «προσαρμογή μας» σε αυτή με την ψυχρή γλώσσα του ΟΗΕ. Είναι μια προοπτική στην οποία χρησιμοποιούμε συλλογικά την κρίση για να κάνουμε ένα άλμα προς ένα μέλλον σαφώς καλύτερο από το παρόν μας.
Εν πολλοίς χρειαζόμαστε ένα σχέδιο τύπου Μάρσαλ για τη γη. Ένα σχέδιο κι όχι ένα εμπορικό σήμα.
Από το tvxs

Τρίτη 11 Ιουλίου 2017

Η ΓΕΡΜΑΝΙΑ ΚΕΡΔΙΖΕΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ
Στα κέρδη που έχει αποκομίσει το γερμανικό δημόσιο από δάνεια προς την Ελλάδα αλλά και αγορές ελληνικών ομολόγων αναφέρεται δημοσίευμα της Süddeutsche Zeitung (SZ), σημειώνοντας πως το όφελος ανέρχεται σε 1,34 δισ. ευρώ.
Η εφημερίδα του Μονάχου αναφέρεται σε ένα έμβασμα ύψους 412 εκατομ. ευρώ, τα οποία προορίζονταν για την Ελλάδα, όπως προέβλεπε ο γερμανικός προϋπολογισμός του 2015 υπό τον χαρακτηριστικό τίτλο «Πληρωμή προς την Ελληνική Δημοκρατία». Ωστόσο, όπως σημειώνει η SZ, «τα χρήματα δεν έφθασαν ποτέ στην Αθήνα. Και ως προς αυτό δεν προβλέπεται να αλλάξει κάτι. ‘Η γερμανική ομοσπονδιακή κυβέρνηση δεν σχεδιάζει αυτή την ώρα κανένα τέτοιο έμβασμα', έγραψε ο γερμανός υφυπουργός Οικονομικών Γενς Σπαν απαντώντας στον κοινοβουλευτικό εκπρόσωπο των Πρασίνων για θέματα Προϋπολογισμού, Σβεν-Κρίστιαν Κίντλερ».
Όπως διευκρινίζει η SZ, το εν λόγω ποσό αποτελεί μέρος ενός μεγαλύτερου ποσού, «η ύπαρξη του οποίου μόνο σπανίως λαμβάνεται υπόψη στη Γερμανία: Πρόκειται για κέρδη από δάνεια και αγορές ομολόγων προς όφελος της Ελλάδας (σ.σ. για τη χρηματοδότηση της χώρας)».
Το κέρδος ανέρχεται συνολικά σε 1,34 δισ. ευρώ, όπως προκύπτει από στοιχεία που έθεσε το γερμανικό υπουργείο Οικονομικών στη διάθεση του κόμματος των Πρασίνων.
Το δημοσίευμα αναφέρεται σε δάνειο ύψους 22,3 δισ. ευρώ που χορήγησε το 2010 στην Ελλάδα η γερμανική κρατική επενδυτική τράπεζα KfW, από τα οποία η Ελλάδα έλαβε τελικά 15,2 δισ. ευρώ. Όπως επισημαίνει η εφημερίδα, «αυτό το δάνειο απέφερε από το 2010 κέρδος από τους τόκους ύψους 393 εκατομ. ευρώ και μάλιστα καθαρά (…)».
Όπως προσθέτει η SZ, «ετήσια κέρδη εισρέουν και από άλλη πηγή. Το 2010 η ΕΚΤ είχε εκπονήσει ένα πρόγραμμα -που ολοκληρώθηκε το 2012- για την αγορά κρατικών ομολόγων (SMP) με στόχο να στηριχθούν χώρες που πλήττονταν από την κρίση, όπως η Ελλάδα. Αυτά τα ομόλογα αποφέρουν κάθε χρόνο κέρδη, τα οποία η ΕΚΤ διανέμει στις κεντρικές τράπεζες των χωρών της ευρωζώνης. (…) Από το 2015 το γερμανικό μερίδιο κέρδους από το SMP ανέρχεται αθροιστικά σε 952 εκατομ. ευρώ».
«Τον Νοέμβριο του 2012 τα κράτη της ευρωζώνης αποφάσισαν να καταβάλλουν από το 2013 στην Ελλάδα υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις τα κέρδη από την αγορά ελληνικών ομολόγων. Το 2015 όμως το δεύτερο πρόγραμμα για την Ελλάδα εξέπνευσε σε ατμόσφαιρα αντιπαράθεσης. Έτσι τα κέρδη από το SMP του 2014 παρέμειναν δεσμευμένα σε έναν ειδικό λογαριασμό. Τα κέρδη των επόμενων ετών δεν εμβάσθηκαν καν, γι' αυτό και δεν έγινε ποτέ η προβλεπόμενη στον γερμανικό προϋπολογισμό του 2015 πληρωμή. Εφόσον το τρέχον πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων έχει εφαρμοστεί πλήρως το 2018, πρόκειται παρ' όλα αυτά ίσως να χορηγηθούν στην Αθήνα τα κέρδη του SMP για το 2017», επισημαίνεται. 
Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος των Πρασίνων για θέματα Προϋπολογισμού Σβεν-Κρίστιαν Κίντλερ σχολίασε στην SZ ότι «μπορεί μεν να είναι νόμιμο η Γερμανία να κερδίζει χρήματα από την κρίση στην Ελλάδα. Δεν νομιμοποιείται όμως μέσα από το ηθικό πρίσμα της αλληλεγγύης». Ο επίσης βουλευτής των Πρασίνων Μάνουελ Σάρατσιν, ειδικός του κόμματος σε θέματα ΕΕ, τονίζει στην SZ: «Τα κέρδη από τους τόκους πρέπει επιτέλους να καταβληθούν στην Ελλάδα. Δεν μπορεί ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε να θέλει με τα κέρδη από τα ελληνικά επιτόκια να εξυγιάνει και τον γερμανικό προϋπολογισμό».
Πηγή: Deutsche Welle
Από το tvxs

Δευτέρα 10 Ιουλίου 2017

Eurostat: Κατά 2,5‰ μειώθηκε ο πληθυσμός της Ελλάδας το 2016

Απειλή για τη χωρα μας το δημογραφικό πρόβλημα
Eurostat: Κατά 2,5‰ μειώθηκε ο πληθυσμός της Ελλάδας το 2016
εκτύπωση  

Κατά 2,5‰ μειώθηκε ο πληθυσμός της Ελλάδας το 2016, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Eurostat, η οποία δημοσίευσε στοιχεία για τον πληθυσμό της ΕΕ ενόψει της Παγκόσμιας Ημέρας Πληθυσμού, την Τρίτη 11 Ιουλίου. Ο πληθυσμός της Ελλάδας την 1η Ιανουαρίου 2017 ήταν 10.757.300 σε σχέση με 10.783.700 την αντίστοιχη περίοδο του περασμένου έτους. Ειδικότερα, εκτιμάται πως το 2016 οι θάνατοι έφτασαν τους 118.800 και οι γεννήσεις τις 92.800.

Αύξηση του πληθυσμού σε 18 χώρες της ΕΕ

Συνολικά, σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, την 1η Ιανουαρίου 2017 ο πληθυσμός της Ευρωπαϊκής Ένωσης έφτασε τα 511,8 εκατομμύρια, έναντι 510,3 εκατομμυρίων την 1η Ιανουαρίου 2016. Με 82,8 εκατομμύρια κατοίκους (ή 16,2% του συνολικού πληθυσμού της ΕΕ την 1η Ιανουαρίου 2017), η Γερμανία είναι το πιο πυκνοκατοικημένο κράτος-μέλος της ΕΕ, έναντι της Γαλλίας (67,0 εκατομμύρια ή 13,1%), του Ηνωμένου Βασιλείου (65,8 εκατομμύρια ή 12,9% ), της Ιταλίας (60,6 εκατομμύρια ή 11,8%), της Ισπανίας (46,5 εκατομμύρια ή 9,1%) και της Πολωνίας (38,0 εκατομμύρια ή 7,4%).

Το 2016, ο πληθυσμός αυξήθηκε σε 18 κράτη-μέλη της ΕΕ και μειώθηκε σε δέκα. Η μεγαλύτερη σχετική αύξηση σημειώθηκε στο Λουξεμβούργο (+19,8 ανά 1.000 κατοίκους), τη Σουηδία (+ 14,5 ‰) και τη Μάλτα (+ 13,8 ‰). Αντίθετα, η μεγαλύτερη μείωση σημειώθηκε στη Λιθουανία (-14,2 ‰), τη Λετονία (-9,6 ‰) και την Κροατία (-8,7 ‰).

Κατά τη διάρκεια του 2016, στην ΕΕ σημειώθηκαν 5,1 εκατομμύρια θάνατοι και γεννήσεις, πράγμα που σημαίνει ότι η φυσική αλλαγή του πληθυσμού της ΕΕ ήταν ουδέτερη. Η μεταβολή του πληθυσμού, ωστόσο, ήταν θετική, με 1,5 εκατομμύρια περισσότερους κατοίκους, γεγονός που οφείλεται στην καθαρή μετανάστευση.

Στην τρίτη χειρότερη θέση η Ελλάδα στη γεννητικότητα


Τα χαμηλότερα ποσοστά θνησιμότητας, το 2016, καταγράφηκαν στην Ιρλανδία και την Κύπρο (6,4 θάνατοι ανά 1.000 κάτοικοι) καθώς και στο Λουξεμβούργο (6,8 ‰). Αντίθετα, η Βουλγαρία (15,1 ‰), η Λετονία (14,6 ‰), η Λιθουανία (14,3 ‰), η Ρουμανία και η Ουγγαρία (και τα 13,0 ‰) κατέγραψαν το υψηλότερο ποσοστό.

Σε ό,τι αφορά τη γεννητικότητα, τα υψηλότερα ποσοστά, το 2016, καταγράφηκαν στην Ιρλανδία (13,5 ανά 1.000 κατοίκους), τη Σουηδία και το Ηνωμένο Βασίλειο (11,8 ‰) και τη Γαλλία (11,7 ‰), ενώ τα χαμηλότερα σημειώθηκαν στα νότια κράτη-μέλη: Ιταλία (7.8 ‰), Πορτογαλία (8.4 ‰), Ελλάδα (8.6 ‰), Ισπανία (8.7 ‰), Κροατία (9.0 ‰) και Βουλγαρία (9.1 ‰).
Από το Βήμα


Σάββατο 8 Ιουλίου 2017


ΤΟ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΤΗΣ CIA ΓΙΑ ΤΟΥΣ 
ΒΑΣΑΝΙΣΜΟΎΣ 
Τον Απρίλιο του 2010 ο πλανήτης έβλεπε με αποστροφή τις φωτογραφίες από τα βασανιστήρια στις φυλακές του Αμπού Γκράιμπ, στο Ιράκ, τις οποίες, το 2003 και το 2004, ο αμερικανικός στρατός κατοχής είχε μετατρέψει σε τόπο μαρτυρίου.  
Αν και πολλοί δήλωναν τότε σοκαρισμένοι από τις αποκαλύψεις, τα βασανιστήρια κάθε άλλο παρά ήταν ξένα, τόσο για τις ένοπλες δυνάμεις, όσο και για τις υπηρεσίας ασφάλειας και πληροφοριών των ΗΠΑ. Η CIA όχι μόνο έκανε συστηματικά βασανιστήρια, αλλά από το 1963, συγκέντρωσε σε ένα απόρρητο εγχειρίδιο 128 σελίδων όλες τις τεχνικές των βασαντιστηρίων, αυτό που θα γινόταν ένα είδος «Βίβλου» των «καταναγκαστικών ανακρίσεων» και το οποίο θα μοιραζόταν σε όλο τον κόσμο, όπου υπήρχαν συνεργάτες των αμερικανών. 
Σχεδιασμένο στην βάση μελετών του Εθνικού Ινστιτούτου Ψυχικής Υγείας, το εγχειρίδιο είναι ένα είδος «πώς - να» αντληθούν πληροφορίες από «ανθεκτικές πηγές», θέτοντας τις βάσεις για τεχνικές που θα χρησιμοποιούνταν τα επόμενα χρόνια: «Σύλληψη, κράτηση, στέρηση αισθητήριων ερεθισμάτων μέσω απομόνωσης ή παρόμοιες μεθόδους, απειλές και φόβο, αδυναμία, πόνος, αυξημένη υποβολή και ύπνωση, νάρκωση».
Το εγχειρίδιο «KUBARK» (σσ. μια από τις πολλές κωδικές ονομασίες της CIA) περιέχει για χρήση ηλεκτροπληξίας, προειδοποιώντας ότι από τη στιγμή που η ανάκριση υπό πίεση θα μπορούσε να συνεπάγεται παρανομία, οι πράκτορες θα πρέπει να λάβουν έγκριση «εάν πρόκειται να χρησιμοποιηθούν ιατρικές, χημικές ή ηλεκτρικές μέθοδοι ή υλικά για να προκαλέσουν συναίνεση». Επιλέγοντας έναν τόπο ανάκρισης, «το ηλεκτρικό ρεύμα θα πρέπει να είναι γνωστό εκ των προτέρων, έτσι ώστε μετασχηματιστές και άλλες συσκευές τροποποίησης να είναι σε ετοιμότητα, αν χρειαστεί».
Πολλές από τις συνιστώμενες τεχνικές βασίζονται στην αισθητηριακή στέρηση: «Ένα περιβάλλον που υπόκειται σε έλεγχο, όπως η δεξαμενή νερού ή σωλήνας σιδήρου, είναι ακόμα πιο αποτελεσματικό».
Το KUBARK γεννήθηκε μέσα στο αντικομμουνιστικό ψυχροπολεμικό κλίμα που κυρίευσε τις ΗΠΑ μετά την κουβανική επανάσταση. Οι ΗΠΑ υποστήριζαν, ενίσχυαν και τροφοδοτούσαν τις φιλικές τους πολιτικές δυνάμεις στη Λατινική Αμερική, ακόμη και όταν οι αντιαμερικανικές δυνάμεις ανέρχονταν στην ηγεσία των χωρών δημοκρατικά, όπως στην περίπτωση της Βραζιλίας, της Χιλής, της Αργεντινής, της Νικαράγουα και του Ελ Σαλβαδόρ.
Το 1983, το KUBARK, με πλήρη αποσπάσματα, έγινε η βάση για το Εγχειρίδιο Εκπαίδευσης και Εκμετάλλευσης Ανθρώπινου Δυναμικού, έναν νεότερο «οδηγό» ανάκρισης της CIA. Αυτός εμπλουτίστηκε με ανάλογα εγχειρίδια του στρατού, γνωστά ως «Project X», τα οποία ήταν προσανατολισμένα στην καταπολέμηση του κομμουνισμού στην Λατινική Αμερική. Τα «Project X», μεταξύ άλλων, υποστήριζαν τακτικές όπως απαγωγές μελών των οικογενειών των ανταρτών. Παρόμοια ισπανόφωνα εγχειρίδια κυκλοφόρησαν από τη CIA και τους «Πράσινους Μπερέδες» για να εκπαιδεύσουν παρακρατικές ένοπλες οργανώσεις την δεκαετία του 1980.
Το εγχειρίδιο του 1983 συζητήθηκε στις ακροάσεις της Επιτροπής Πληροφοριών της Γερουσίας το 1988 λόγω των φρικαλεοτήτων στις οποίες προέβη η, εκπαιδευμένη από την CIA, παραστρατιωτική «πολιτοφυλακή» της Ονδούρας, γνωστή και ως «Τάγμα 316», την οποία, το Κέντρο Δικαιοσύνης και Λογοδοσίας χαρακτήριζε ως «ομάδα θανάτου». Η CIA τους εκπαίδευε μαζί με τους βασανιστές του «βρόμικου πολέμου» της Αργεντινής.
Οι «εκπαιδευτικές επιδείξεις» γίνονταν σε πραγματικούς κρατούμενους. Το «Τάγμα 316» κατέφτανε με  αυτοκίνητα χωρίς σήμανση και αριθμό κυκλοφορίας και έπαιρνε ανθρώπους για βίαιες ανακρίσεις. Εξαφανίστηκαν 184 άτομα των οποίων τα σώματα δεν βρέθηκαν ποτέ. Πολλοί από αυτούς ήταν χαρακτηρισμένοι απλά ως «ειρηνικοί αριστεροί».
Μετά την έρευνα του Κογκρέσου για το «Τάγμα 316», το Εθνικό Αρχείο Ασφαλείας του Πανεπιστημίου George Washington σημείωσε ότι η CIA προσπάθησε να «πειράξει» το εγχειρίδιο, θέλοντας να καλύψει το ζήτημα των βίαιων ανακρίσεων, όμως μάταια. Στην θέση του «θα συζητήσουμε δύο τύπους τεχνικών, καταναγκαστικές και μη καταναγκαστικές. Ενώ δεν τονίζουμε τη χρήση των καταναγκαστικών τεχνικών, θέλουμε να σας καταστήσουμε ενήμερους γι’ αυτές», έγινε, «εκφράζουμε τη λύπη μας για τη χρήση καταναγκαστικών τεχνικών, αλλά θέλουμε να σας ενημερώσουμε για να τις αποφύγετε».
Το 1997, η εφημερίδα «Baltimore Sun» απέκτησε αντίγραφα των δύο εγχειριδίων, τόσο του εγχειριδίου KUBARK του 1963 όσο και του εγχειριδίου του 1983, μέσω του νόμου για την ελευθερία της πληροφόρησης. Μία λιγότερο ρεαλιστική εκδοχή εκδόθηκε από την κυβέρνηση το 2014, αφού συζητήθηκαν τα εγχειρίδια κατά τη διάρκεια των ερευνών για τα προγράμματα βασανιστηρίων των Ηνωμένων Πολιτειών μετά την 11η Σεπτεμβρίου.
Μερικά αποσπάσματα είχαν δημοσιευθεί στο παρελθόν και στον «Ιό». Είναι χαρακτηριστικά της νοσηρής μεθοδικότητας που διαποτίζει τα εγχειρίδια: «Ο τρόπος και το τάιμινγκ της σύλληψης μπορούν να συνεισφέρουν ουσιαστικά στους σκοπούς του ανακριτή» γράφει το εγχειρίδιο του 1963. «Αυτό στο οποίο αποβλέπουμε, είναι να εξασφαλίσουμε πως ο τρόπος της σύλληψης επιφέρει, ει δυνατόν, έκπληξη κι όσο το δυνατόν μεγαλύτερη διανοητική δυσφορία».
Ο ύποπτος πρέπει να συλληφθεί «σε στιγμή που το περιμένει ελάχιστα κι όταν η πνευματική και φυσική αντίστασή του βρίσκεται στο ναδίρ». Ως ιδανικός χρόνος υποδεικνύονται οι μεταμεσονύκτιες ώρες ή, εναλλακτικά, το βραδάκι (σ.85). Το εγχειρίδιο του 1983 γράφει ότι «είναι σημαντικό, αυτοί που κάνουν τη σύλληψη να συμπεριφερθούν με τέτοιο τρόπο, ώστε να εντυπωσιάσουν το αντικείμενο με την αποτελεσματικότητά τους. Το αντικείμενο πρέπει να αφυπνιστεί βάναυσα κι αμέσως να του δεθούν τα μάτια και να του περαστούν χειροπέδες».
Επίσης, οι συλληφθέντες «πρέπει να παραμείνουν σιωπηλοί όλη την ώρα. Δεν πρέπει ποτέ να τους επιτραπεί να μιλήσουν μεταξύ τους». Εκείνοι που συλλαμβάνουν «πρέπει να έχουν εκπαιδευτεί να μιλάνε στους φυλακισμένους μονάχα όταν αυτό είναι αναγκαίο». «Το αντικείμενο μεταφέρεται στις εγκαταστάσεις [της ανάκρισης] με χειροπέδες και δεμένα τα μάτια, και πρέπει να παραμείνει έτσι σε όλη τη διαδικασία». Μοναδική εξαίρεση προβλέπεται κατά τη φωτογράφησή του, αλλά και τότε ακόμη, συνιστάται «προσοχή κατά την απομάκρυνση του δεσίματος των ματιών».
Ακολουθεί γδύσιμο και ντους, με τα μάτια πάντα δεμένα. Κατόπιν, «στο αντικείμενο παρέχεται εξονυχιστική ιατρική εξέταση, συμπεριλαμβανόμενων όλων των κοιλοτήτων του σώματος, από το γιατρό ή το νοσοκόμο των εγκαταστάσεων». «Οι συνθήκες κράτησης πρέπει να ρυθμιστούν έτσι ώστε να ενισχυθεί στο αντικείμενο η αίσθηση ότι έχει αποκοπεί από όσα γνωρίζει και του προκαλούν ασφάλεια, κι ότι έχει καταβυθιστεί μέσα στο αλλόκοτο», αναφέρει το εγχειρίδιο του 1963 και εξηγεί: «Το ζήτημα είναι ότι η αίσθηση ταυτότητας του ανθρώπου εξαρτάται από μια συνέχεια όσον αφορά το περιβάλλον, τις συνήθειες, την εμφάνιση, τις ενέργειες, τις σχέσεις του με τους άλλους κλπ. Η κράτηση επιτρέπει στον ανακριτή να κόψει αυτούς τους δεσμούς [...] Όμως η αντικατάσταση της μιας ρουτίνας με μiα άλλη θα επέτρεπε την ανασυγκρότηση της προσωπικότητας του κρατούμενου σε νέα βάση και η απάθεια μπορεί να είναι μια πολύ αποτελεσματική άμυνα στη διάρκεια της ανάκρισης. Απαιτείται ο έλεγχος του περιβάλλοντος του αντικειμένου, με καθορισμό της δίαιτας, του ύπνου και άλλων βασικών λειτουργιών ώστε να επιτευχθεί ο αποπροσανατολισμός του και η δημιουργία αισθημάτων φόβου κι ανημπόριας».
Η επιρροή του KUBARK μπορεί να ανιχνευθεί με πιο πρόσφατες τακτικές στο Γκουαντάναμο και στο Αμπού Γκράιμπ. Όπως εξήγησε ο Joseph Margulies, ο επικεφαλής σύμβουλος σε μία από τις πρώτες περιπτώσεις εξ ονόματος των κρατουμένων του Γκουαντάναμο, η αισθητηριακή στέρηση που αναπτύχθηκε από το εγχειρίδιο του KUBARK έδωσε άμεση μορφή στις μεθόδους που χρησιμοποιήθηκαν στο Γκουαντάναμο. «Όλοι είδαν, νομίζω, τις πρώτες φωτογραφίες φυλακισμένων που έφθασαν στο Γκουαντανάμο και φορούσαν μαύρα τζάμια στα μάτια για να μην βλέπουν και πλήρως ηχομονωμένα ακουστικά. Αυτό από μόνο του αποτελεί μέρος της γενικής προσέγγισης». Χαρακτηριστικό της φρίκης την οποία σήμαινε, το αρχικό εγχειρίδιο του KUBARK είναι μια «προφητική» προειδοποίηση που, όμως, θα την αγνοούσαν επανειλημμένα τα επόμενα χρόνια: «Η συνεχής χρήση των βασανιστηρίων μειώνει το ηθικό επίπεδο του οργανισμού που τα χρησιμοποιεί και καταστρέφει εκείνους που στηρίζονται σε αυτά…».
Από το tvxs

Παρασκευή 7 Ιουλίου 2017

Στο 31,3% η ανεργία στην Ελλάδα σύμφωνα με στοιχεία της ΕΚΤ

Απάντηση του Μάριο Ντράγκι σε επερώτηση του Νίκου Χουντή
Στο 31,3% η ανεργία στην Ελλάδα σύμφωνα με στοιχεία της ΕΚΤ
εκτύπωση  

Το 31,3% αγγίζει η ανεργία στην Ελλάδα, σύμφωνα με στοιχεία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Αυτό προκύπτει από επιστολή - απάντηση του προέδρου της ΕΚΤ Μάριο Ντράγκι σε σχετική επερώτηση του ευρωβουλευτή της ΛΑΕ Νίκου Χουντή.

Με αφορμή τη μελέτη της ΕΚΤ για την αγορά εργασίας στην Ευρωζώνη, στην οποία γίνεται χρήση εναλλακτικών μετρήσεων ώστε να συνυπολογιστούν οι μορφές μερικής απασχόλησης και όσοι έχουν αποθαρρυνθεί από την αναζήτηση εργασίας, ο Νίκος Χουντής ζητούσε από τον Μάριο Ντράγκι να τον ενημερώσει για τα πραγματικά ποσοστά ανεργίας στην Ελλάδα.

Στην απάντησή του, ο Πρόεδρος της ΕΚΤ είναι αποκαλυπτικός για την κατάσταση της αγοράς εργασίας στην Ελλάδα, η οποία παρουσιάζει το μεγαλύτερο ποσοστό, τόσο επίσημης ανεργίας, όσο και διευρυμένης. Το πραγματικό ποσοστό ανεργίας στην Ελλάδα, στο οποίο συνυπολογίζονται «τα άτομα που είναι διαθέσιμα αλλά δεν αναζητούν εργασία, τα άτομα που αναζητούν εργασία αλλά δεν είναι διαθέσιμα να εκμεταλλευτούν ευκαιρίες απασχόλησης εντός δύο εβδομάδων και υποαπασχολούμενοι εργαζόμενοι μερικής απασχόλησης που επιθυμούν να εργαστούν περισσότερες ώρες», αγγίζει το 31.3% για το 2016, όταν το 2006 ήταν στο 12.9%, ενώ το επίσημο ποσοστό ανεργίας βρίσκεται στο τελευταίο τρίμηνο του 2016 στο 23.4%.

Στη συνέχεια της απάντησής του, ο Μάριο Ντράγκι υπογραμμίζει ότι, κατά τη διάρκεια της κρίσης, όλες οι χώρες παρουσίασαν αύξηση στα επίσημα και διευρυμένα ποσοστά ανεργίας, με μοναδικές εξαιρέσεις της Γερμανία και τη Σλοβακία, όπου μειώθηκε.

Ακολουθεί η πλήρης απάντηση του Μάριο Ντράγκι στον Νίκο Χουντή, μαζί με σχετικό πίνακα για την ανεργία, που απέστειλε η ΕΚΤ, για όλες τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης:

«Σας ευχαριστώ για την επιστολή σας, την οποία μου διαβίβασε ο κ. Roberto Gualtieri, Πρόεδρος της Επιτροπής Οικονομικής και Νομισματικής Πολιτικής, μαζί με συνοδευτική επιστολή στις 31 Μαΐου 2017.
Στο πλαίσιο με τίτλο «Assessing labour market slack» του Οικονομικού Δελτίου της ΕΚΤ εξετάζονται οι εξελίξεις σε διευρυμένους δείκτες υποχρησιμοποίησης του εργατικού δυναμικού σε σύγκριση με τον μάλλον στενό ορισμό του ποσοστού ανεργίας. Όπως εξηγείται στο πλαίσιο, η διαφορά μεταξύ των δύο δεικτών μέτρησης οφείλεται στο γεγονός ότι συνεκτιμούνται τρεις επιπλέον ομάδες ανέργων πέραν του αριθμού όσων προσμετρούνται ως άνεργοι , συγκεκριμένα:
• τα άτομα που είναι διαθέσιμα αλλά δεν αναζητούν εργασία (συμπεριλαμβανομένων των εργαζομένων «που έχουν αποθαρρυνθεί»)•
• τα άτομα που αναζητούν εργασία αλλά δεν είναι διαθέσιμα να εκμεταλλευτούν ευκαιρίες απασχόλησης εντός δύο εβδομάδων, δηλ. το χρονικό διάστημα που απαιτείται προκειμένου να θεωρούνται άνεργοι σύμφωνα με τον διεθνή ορισμό•
• υποαπασχολούμενοι εργαζόμενοι μερικής απασχόλησης που επιθυμούν να εργαστούν περισσότερες ώρες.
Επιπλέον, οι δύο δείκτες διαφέρουν ελαφρώς ως προς τους παρονομαστές τους. Στον διευρυμένο δείκτη γίνεται προσαρμογή του εργατικού δυναμικού προκειμένου να συνεκτιμούνται οι δύο πρώτες εκ των παραπάνω ομάδων, οι οποίες δεν περιλαμβάνονται συνήθως στους υπολογισμούς για τα ποσοστά ανεργίας βάσει τυποποιημένου ορισμού.
Κατόπιν του συγκεκριμένου ερωτήματός σας, οι εμπειρογνώμονες της ΕΚΤ υπολόγισαν τα ποσοστά (τα οποία είναι επί του παρόντος διαθέσιμα έως και το δ΄ τρίμηνο του 2016, σύμφωνα με μέσους όρους τεσσάρων τριμήνων σε κυλιόμενη βάση), τα οποία παρατίθενται στο Παράρτημα της παρούσας επιστολής, μαζί με τα εναρμονισμένα ποσοστά ανεργίας της Eurostat «βάσει τυποποιημένου ορισμού» για τα αντίστοιχα τρίμηνα.
Δεδομένου ότι τα ποσοστά ανεργίας βάσει τυποποιημένου ορισμού παρουσιάζουν ευρέως αναγνωρισμένες σημαντικές διαφορές από χώρα σε χώρα, δεν προκαλεί ενδεχομένως έκπληξη το γεγονός ότι οι διευρυμένες εκτιμήσεις της υποαπασχόλησης του εργατικού δυναμικού υποδεικνύουν επίσης αποκλίνουσες εξελίξεις μεταξύ των χωρών. Έτσι, ενώ η πιο πρόσφατη εκτίμηση της διευρυμένης υποχρησιμοποίησης του εργατικού δυναμικού για τη ζώνη του ευρώ διαμορφώθηκε σε επίπεδο μόλις κάτω από το 18,5%, οι εκτιμήσεις ανά χώρα κυμαίνονται από 7,3% και 9,6% του διευρυμένου εργατικού δυναμικού στη Μάλτα και στη Γερμανία αντίστοιχα μέχρι 29,2% στην Ισπανία και 31,3% στην Ελλάδα. Με βάση την πιο μακρόχρονη σειρά διαθέσιμων στοιχείων, διαπιστώνεται ότι σε όλες σχεδόν τις χώρες της ζώνης του ευρώ καταγράφηκε σημαντική αύξηση στους διευρυμένους δείκτες υποχρησιμοποίησης του εργατικού δυναμικού στη διάρκεια της κρίσης – συχνά ως αποτέλεσμα σημαντικών αυξήσεων τόσο στα ποσοστά ανεργίας όσο και σε διευρυμένους δείκτες υποαπασχόλησης. Μοναδική εξαίρεση αποτελούν η Γερμανία και η Σλοβακία, όπου οι μετρήσεις της διευρυμένης υποχρησιμοποίησης του εργατικού δυναμικού ήταν σχετικά υψηλές ακόμη και πριν από την κρίση.
Σε όλες τις χώρες τα ποσοστά ανεργίας έχουν σημειώσει κάποια υποχώρηση μετά την κορύφωσή τους – ανεξαρτήτως του αν χρησιμοποιείται το ποσοστό ανεργίας «βάσει τυποποιημένου ορισμού» υπό τη στενότερη έννοια ή ο διευρυμένος δείκτης υποαπασχόλησης. Επιπλέον, όπως φαίνεται στον Πίνακα 1, σε έξι χώρες της ζώνης του ευρώ (Γερμανία, Εσθονία, Λεττονία, Λιθουανία, Μάλτα και Σλοβακία) καταγράφηκαν στο τέλος του 2016 χαμηλότερα ποσοστά υποαπασχόλησης σε σχέση με το α΄ τρίμηνο του 2006 και σε τρεις από αυτές (Γερμανία, Μάλτα και Σλοβακία) υποχώρηση σημείωσαν επίσης και τα ποσοστά ανεργίας βάσει τυποποιημένου ορισμού την ίδια περίοδο (όπως φαίνεται στον Πίνακα 2).
Εν κατακλείδι, θα ήθελα να επαναλάβω ότι στόχος των αποφάσεων της ΕΚΤ για τη νομισματική πολιτική είναι πρωτίστως η διατήρηση της σταθερότητας των τιμών στη ζώνη του ευρώ ως σύνολο. Η νομισματική πολιτική δεν μπορεί να προσαρμόζεται στις εξελίξεις που αφορούν συγκεκριμένες χώρες και, όπως έχω επανειλημμένως εξηγήσει ενώπιον του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, η σημερινή διευκολυντική κατεύθυνση της νομισματικής πολιτικής ωφελεί όλες τις χώρες της ζώνης του ευρώ
». 
Από το Βήμα

Τετάρτη 5 Ιουλίου 2017

Το αδιαφανές κουαρτέτο των ελεγκτικών εταιρειών

bigfour1.jpg

Οι «4 Μεγάλοι» Αποκαλύπτουμε την υπερδραστηριότητα των κυρίαρχων της παγκόσμιας αγοράς ελέγχου ευρωστίας όλων των μεγάλων εταιρειών του πλανήτη στους φορολογικούς παραδείσους
Καταπέλτη για τις 4 μεγαλύτερες εταιρείες ορκωτών λογιστών του κόσμου (Deloitte, KPMG, PWC, EY) αποτελεί μελέτη δύο Ευρωπαίων καθηγητών Πανεπιστημίου που πραγματοποιήθηκε υπό την αιγίδα της πολιτικής ομάδας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου GUE/NGL (Ευρωπαϊκή Ενωτική Αριστερά - Βόρεια Πράσινη Αριστερά) και παρουσιάζει κατ’ αποκλειστικότητα για την Ελλάδα η «Εφ.Συν.».
Παρ’ ότι αποτελούν την καρδιά του χρηματοπιστωτικού συστήματος και του σύγχρονου καπιταλισμού -έχοντας ως βασική τους αποστολή τον έλεγχο των οικονομικών ανακοινώσεων των μεγάλων επιχειρήσεων και τη διαφάνεια- οι «4 Μεγάλοι» λειτουργούν οι ίδιες με άκρα ασάφεια και μυστικότητα, αποφεύγοντας διά ροπάλου να λογοδοτούν για τις ενέργειές τους.
Κρύβονται πίσω από μια περίπλοκη δομή αναρίθμητων ξεχωριστών νομικών οντοτήτων σε δεκάδες χώρες του κόσμου -μεταξύ των οποίων και φορολογικούς παραδείσους.
Η δομή αυτή τους προστατεύει από τους νομικούς και ρυθμιστικούς κινδύνους, ενώ αποτρέπει τον έλεγχο τόσο των ίδιων όσο και των πελατών τους από τις εθνικές φορολογικές αρχές.
Οι Deloitte, KPMG, PWC, EY (πρώην Ernst & Young) δεν είναι κάποιες τυχαίες εταιρείες.
Εδώ και χρόνια κυριαρχούν στην παγκόσμια αγορά ελέγχου ευρωστίας όλων των μεγάλων εταιρειών του πλανήτη.
Τα συνολικά τους έσοδα πέρσι ξεπέρασαν τα 120 δισ. ευρώ. Εξ αυτών τα 43 δισ. ευρώ προήλθαν από την παροχή ελεγκτικών υπηρεσιών, τα 28 δισ. ευρώ από υπηρεσίες φορολογικού σχεδιασμού και τα 49 δισ. ευρώ από συμβουλευτικές υπηρεσίες.
Οι «4» δραστηριοποιούνται σε κάθε σχεδόν γωνιά της Γης. Διαθέτουν συνολικά 2.916 γραφεία σε 186 περιοχές του πλανήτη, ενώ το συνολικό τους προσωπικό εκτιμάται ότι αγγίζει τους 887.965 εργαζόμενους.
Ο ρόλος που διαδραματίζουν στην παγκόσμια οικονομία μέσω των ελέγχων τους στα οικονομικά μεγέθη των επιχειρήσεων είναι σημαντικός.
Είναι υπεύθυνες για την αλήθεια των οικονομικών ανακοινώσεων των επιχειρήσεων προς επενδυτές και δημόσιες αρχές.
Αποτελούν έτσι κατά κάποιον τρόπο ρυθμιστές της καρδιάς του παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού συστήματος.
Ωστόσο, παρά τη σημαντικότητά τους, γνωρίζουμε ελάχιστα γι’ αυτές τις εταιρείες.
Οι «4» δεν δημοσιοποιούν ως ενιαίοι οργανισμοί τα οικονομικά τους στοιχεία καθώς (ισχυρίζονται ότι) η δομή τους είναι πολύ διαφορετική, αποτελούμενη από μικρές ανεξάρτητες μεταξύ τους εταιρείες.
Υπάρχει έτσι άγνοια για τα πραγματικά παγκόσμια κέρδη τους, για την οικονομική τους σταθερότητα, για τον ακριβή αριθμό των γραφείων τους, το προσωπικό τους, τις χώρες που δραστηριοποιούνται.
Η μελέτη των καθηγητών Richard Murphy και Saila Naomi Stausholm επιχειρεί να φωτίσει αυτό το σκοτάδι και θέτει τεράστια ερωτήματα για τον ρόλο που αυτοί οι 4 κολοσσοί διαδραματίζουν σήμερα στο παγκόσμιο οικοσύστημα φοροαποφυγής, ξεπλύματος του βρόμικου χρήματος και μεταφοράς τους προς τους φορολογικούς παραδείσους της υφηλίου.
Η μελέτη διαπιστώνει μεταξύ άλλων ότι από τις παραπάνω 186 περιοχές του πλανήτη όπου έχουν γραφεία οι «4 Μεγάλοι», οι 43 είναι φορολογικοί παράδεισοι.
Το μέγεθος της παρουσίας των «4» στους φορολογικούς παραδείσους δεν είναι ανάλογο της οικονομίας και του πληθυσμού των τελευταίων.
Αν συνεκτιμηθούν έτσι ο πληθυσμός ή το ΑΕΠ των φορολογικών παραδείσων, στους οποίους υπάρχουν οι 4 ελεγκτικοί κολοσσοί, προκύπτει υπερ-αντιπροσώπευσή τους εκεί.
Ο αριθμός εργαζομένων των «4» που απασχολούνται σε ένα γραφείο που βρίσκεται σε χώρα-φορολογικό παράδεισο είναι σχεδόν διπλάσιος αυτού ενός γραφείου σε μια άλλη μικρή χώρα.
Στο μικροσκοπικό σε κατοίκους Λουξεμβούργο -και Μεγάλο Δουκάτο της Φοροαποφυγής όπως αποκάλυψαν τα Luxleaks- οι «4» διατηρούν αναλογικά σε προσωπικό τους περισσότερους εργαζόμενους από οποιαδήποτε άλλη χώρα.
Η υπερ-παρουσία των «4 Μεγάλων» σε φορολογικούς παραδείσους δείχνει να σχετίζεται με το απόρρητο των χρηματοοικονομικών συναλλαγών και κεφαλαιακών μεταβιβάσεων που αυτές οι περιοχές παρέχουν.
Και βέβαια επιβεβαιώνει όσους πιστεύουν ότι οι «4 Μεγάλοι» αποτελούν βασικούς παίκτες της παγκόσμιας φοροαποφυγής.

Προτείνουν διαχωρισμό ελεγκτικών από τις άλλες δραστηριότητες

Η μελέτη των δύο πανεπιστημιακών δείχνει ότι ένα μεγάλο μέρος των εσόδων τους οι 4 εταιρείες το εξασφαλίζουν από την παροχή συμβουλών φορολογικού σχεδιασμού.
Ενα μέρος από αυτά τα έσοδα κερδίζεται με την παροχή συμβουλών για το πώς ο πελάτης θα διαρθρώσει τα οικονομικά του στοιχεία έτσι ώστε να ελαχιστοποιήσει τις φορολογικές του υποχρεώσεις.
Η μελέτη υπογραμμίζει ότι σε μια εποχή που η διαφάνεια αποτελεί θεμελιώδη λίθο της λογοδοσίας είναι ανάρμοστο οι κορυφαίοι ελεγκτικοί οργανισμοί του κόσμου να καλύπτουν με πέπλο μυστικότητας τις λειτουργίες τους και να μην υπάρχει αποτελεσματικός τρόπος δημοσιοποίησης της δραστηριότητάς τους.
Προτείνει:
 Διαχωρισμό των ελεγκτικών από τις άλλες δραστηριότητες (συμπεριλαμβανομένων των φορολογικών) των «4».
Στη μεταβατική περίοδο συστήνεται οι ελεγκτικές και άλλες δραστηριότητες αυτών των εταιρειών να αποκλειστούν μεταξύ τους παγκοσμίως και αυτό να αποτελέσει προϋπόθεση για τη χορήγηση αδειών ελεγκτικών υπηρεσιών στις εταιρείες-μέλη των δικτύων τους στην Ε.Ε.
 Αυτά τα τεράστια δίκτυα εταιρειών οφείλουν να αντιμετωπίζονται ως ενιαίες οντότητες υπό κοινό έλεγχο από τις ευρωπαϊκές ρυθμιστικές αρχές και θα πρέπει να υποχρεωθούν σε ενιαίες ανακοινώσεις για τα οικονομικά στοιχεία των δραστηριοτήτων τους παγκοσμίως.
 Για τη χορήγηση άδειας παροχής υπηρεσιών ελέγχου και φορολογικού σχεδιασμού στην Ε.Ε. προΰπόθεση πρέπει να αποτελεί η δημοσιοποίηση ενιαίων οικονομικών καταστάσεων.
 Θα πρέπει να διασφαλιστεί ότι οι προτεινόμενες οικονομικές ανακοινώσεις περιλαμβάνουν πλήρεις τις δημόσιες και κατά χώρα σχετικές αναφορές.

Η δομή της αδιαφάνειας

Το κλειδί της επιτυχίας των 4 μεγαλύτερων ελεγκτικών εταιρειών του κόσμου είναι αναμφίβολα η δομή τους.
Η διάρθρωσή τους, ενώ διέπεται από ενότητα, την ίδια στιγμή παρουσιάζει έναν σημαντικό βαθμό διαχωρισμού που διασφαλίζει στις Big 4 την πολύτιμη μυστικότητα και αδιαφάνεια που φέρνουν κέρδη.
Αν και είναι παγκόσμιες εταιρείες, από την άλλη είναι φτιαγμένες από ξεχωριστές νομικές οντότητες που δεν έχουν κοινό ιδιοκτήτη, αλλά συνδέονται με συμβασιακές ρυθμίσεις λειτουργίας κοινών προτύπων κάτω από ένα κοινό όνομα.
Ολες οι Big 4 έχουν κεντρικούς οργανισμούς διαχείρισης της πνευματικής ιδιοκτησίας, παροχής αδειών λειτουργίας και επιβολής κοινών προτύπων, όλες τους όμως ανεξαιρέτως ισχυρίζονται ότι αποτελούν δίκτυα ανεξάρτητων εταιρειών - νομικά άσχετων μεταξύ τους.
Η υιοθέτηση αυτής της δομής ιδιοκτησίας έχει κορυφαίο όφελος τη μείωση των ευθυνών και λογοδοσίας σε διαφορετικές χώρες.
Ακόμη:
α) Μειώνει ρυθμιστικό κόστος και κινδύνους γι’ αυτές αφού η δραστηριότητά τους σε ένα μέρος του κόσμου είναι υπόλογη στις ρυθμιστικές αρχές αυτού του τόπου.
β) Αποκλείει τον νομικό κίνδυνο γι’ αυτές. Χωρίζοντας εαυτούς σε νομικά μη σχετιζόμενα μεταξύ τους μέρη η δομή αυτή περιορίζει τους νομικούς κινδύνους σε περίπτωση χρεοκοπίας ή κάποιας άλλης ατυχίας μέρους της εταιρείας.
γ) Προστατεύει τους πελάτες τους από τις έρευνες των αρχών άλλων χωρών και άλλης δικαιοδοσίας από αυτές που παρέχουν τις υπηρεσίες.
δ) Προσφέρει αδιαφάνεια στην πραγματική κλίμακα των δραστηριοτήτων τους και τις αμοιβές που ρέουν από αυτές.
Η μελέτη εστιάζει στην οργανωτική δομή της KPMG. O ελεγκτικός κολοσσός συντίθεται από 58 εταιρείες από τις οποίες εικάζεται ότι έχουν χορηγηθεί δεκάδες ακόμη περισσότερες υπο-άδειες λειτουργίας σε άλλες εταιρείες σε άλλες χώρες.
Συνολικά η KPMG φέρεται να λειτουργεί σε περισσότερες από 100 χώρες. Λειτουργικά εδρεύει στην Ολλανδία, νομικά όμως έχει έδρα την Ελβετία. Εκεί εδρεύει o οργανωτικός της φορέας, η KPMG International Cooperative.
Η KPMG δεν αποκαλύπτει όλες τις εταιρείες-μέλη της, ενώ στη διοικητική της δομή απουσιάζουν εκπρόσωποι από εταιρείες της σε φορολογικούς παραδείσους.
Αυτό σημαίνει ότι μεγάλα τμήματα του δικτύου της δεν υποχρεούνται να λογοδοτούν δημοσίως.
Η διάρθρωση αυτή παρέχει ακόμη σε κάθε εταιρεία-μέλος της KPMG τη δυνατότητα να ισχυρίζεται ότι είναι υπεύθυνη μόνο για τους πελάτες και τις ελεγκτικές της αρχές.
Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να αρνηθεί νόμιμα την παροχή πληροφοριών σε ρυθμιστικές αρχές άλλων χωρών και να προστατεύσει έρευνες που αφορούν πελάτες της.
Από την ΕφΣυν

Δευτέρα 3 Ιουλίου 2017